‌ماده 1 - تعریف

"میراث فرهنگی" شامل آثار باقیمانده از گذشتگان است که نشانگر حرکت انسان در طول تاریخ می‌باشد و با شناسایی آن زمینه شناخت هویت و خط‌حرکت فرهنگی او میسر می‌گردد و از این طریق زمینه‌های عبرت برای انسان فراهم می‌آید.

‌سازمان میراث فرهنگی کشور که به استناد قانون مصوب 1364.11.10 تشکیل شده است و از این پس در این اساسنامه سازمان نامیده می‌شود طبق‌مقررات این اساسنامه اداره خواهد شد.

‌ماده 2 - هدف.

‌عبارت از حرکت فرهنگی انسان و بقاء و رقاء هویت و شخصیت فرهنگی جامعه.

‌ماده 3 - وظایف سازمان.

‌وظایف سازمان در زمینه میراث فرهنگی که شامل پژوهش، نظارت، حفظ و احیاء و معرفی است به قرار زیر می‌باشد:

1. تهیه و تنظیم و اجرای برنامه‌های پژوهشی پیرامون آثار باقیمانده از گذشتگان.
2. بررسی و شناسایی محوطه‌ها، تپه‌ها، بناها و مجموعه‌های تاریخی و تهیه فهرست جامع از آنها و نقشه باستان‌شناسی کشور.
3. انجام پژوهش‌های باستان‌شناسی و کاوش‌های علمی.
4. بررسی‌های مردم‌نگاری، پژوهش‌های مردم‌شناسی، انسان‌شناسی زیستی و شناخت فرهنگ بومی مناطق مختلف کشور.
5. پژوهش در زمینه هنرهای سنتی و فراهم آوردن امکانات لازم جهت حفظ، احیاء و رشد آنها.
6. ثبت آثار ارزشمند منقول و غیر منقول فرهنگی - تاریخی کشور در فهرست آثار ملی و فهرست‌های ذیربط.
7. انجام انحصاری کلیه امور حقوقی مربوط به میراث فرهنگی و طرح دعاوی کیفری علیه متخلفین از قوانین ناظر به میراث فرهنگی کشور به‌عنوان مدعی یا حسب مورد شاکی خصوصی.
8. اقدامات لازم جهت شناسایی و استرداد اموال فرهنگی ایران در سطح ملی و بین‌المللی از طریق مراجع ذیربط.
9. شناسایی و در اختیار گرفتن کلیه اموالی که دارای ارزش‌های فرهنگی – تاریخی بوده و جزء میراث فرهنگی محسوب می‌گردد و توسط‌دستگاه‌های مسئول ضبط شده است.

‌تبصره - کلیه دادگاه‌ها، گمرکات، نیروهای انتظامی و دستگاههای دولتی نظیر آنها که به نحوی نسبت به ضبط اموال اقدام می‌نمایند موظف به در اختیار‌قرار دادن اموالی که دارای ارزش فرهنگی - تاریخی می‌باشد به سازمان میراث فرهنگی هستند.

1. تهیه و اجرای طرح‌های لازم به منظور حراست، حفاظت، تعمیر، مرمت و احیاء آثار، بناها و مجموعه‌های باارزش فرهنگی - تاریخی.
2. اظهار نظر در کلیه طرح‌های عمرانی جامع و تفصیلی در رابطه با مناطق فرهنگی و تاریخی و موافقت نهایی درباره محوطه‌ها و بافتها و اماکن‌فرهنگی تاریخی ارزشمند در موارد مذکور و جلوگیری از هر گونه تخریب آنها.
3. تعیین حریم بناها، مجموعه‌ها، محوطه‌ها و تپه‌های تاریخی ثبت شده و ضوابط خاص معماری و طراحی داخل حریم.
4. معرفی آثار باارزش فرهنگی - تاریخی از طریق موزه‌ها و نمایشگاه‌ها و نظائر آن.
5. ایجاد و توسعه و اداره موزه‌ها در سطح کشور.
6. ایجاد مرکز اسناد و مدارک میراث فرهنگی کشور (‌نظیر مجموعه گزارش‌های علمی، نقشه‌ها و عکس‌های بناها و...) جهت ارائه خدمات‌علمی و تحقیقاتی در این زمینه.
7. معرفی و شناساندن ارزش‌های میراث فرهنگی در سطح ملی و بین‌المللی به وسیله چاپ و نشر مجموعه مطالعات و تحقیقات انجام یافته و‌استفاده از وسایل سمعی و بصری و ارتباط جمعی.
8. تنظیم، تدوین و انتشار دائره‌المعارف آثار و ابنیه تاریخی ایران.
9. توسعه فعالیت‌های تحقیقاتی در زمینه‌های مختلف میراث فرهنگی و تشویق محققان، هنرمندان و استادکاران.
10. تنظیم و اجرای برنامه‌های آموزشی جهت آماده‌سازی نیروهای کارآمد در زمینه‌های مربوط به میراث فرهنگی با هماهنگی دستگاه‌های‌ذیربط.
11. تشویق مردم به مشارکت در فعالیت‌های مربوط به شناسایی، حفظ و احیاء میراث فرهنگی و نظارت بر آن.
12. ایجاد و گسترش انجمن‌های میراث فرهنگی در سطح کشور.

‌تبصره- نحوه ایجاد و حدود و وظایف و اختیارات این انجمن‌ها را شورای سازمان تعیین خواهد نمود.

1. برقراری ارتباطات و مبادلات علمی و فرهنگی با مؤسسات و نهادهای ذیربط در سطح ملی و بین‌المللی بالاخص کشورهای اسلامی و‌منطقه و برگزاری کنگره‌ها و سمینارهای دوره‌ای لازم.
2. همکاری با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در زمینه امور ایرانگردی و جهانگردی.
3. ارائه خدمات مشاوره‌ای، تحقیقاتی، فنی و آموزشی، فروش تولیدات فرهنگی، دریافت ورودیه بناها، محوطه‌ها، موزه‌ها و نمایشگاه‌ها و‌قبول هدایا و کمک‌ها و نظائر آن.

‌ماده 4 - ارکان سازمان.

‌سازمان دارای دو رکن است.

1. شورای سازمان.
2. رییس سازمان.

‌ماده 5 - شورای سازمان

‌به منظور هماهنگی بیشتر در امور مربوط به میراث فرهنگی در سطح کشور شورای سازمان متشکل از 8 عضو به شرح زیر تشکیل می‌گردد:

1. وزیر فرهنگ و آموزش عالی (‌رییس شورا).
2. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی.
3. وزیر کشور.
4. وزیر دادگستری.
5. وزیر امور خارجه.
6. وزیر مسکن و شهرسازی.
7. مدیر عامل سازمان صدا و سیما.
8. رییس سازمان (‌دبیر شورا).

‌تبصره 1 - در صورت تساوی آراء آن نظری پذیرفته می‌شود که رییس شورا در میان رأی دهندگان باشد.

‌تبصره 2 - جلسات شورا به طور عادی هر سال حداقل دو بار به پیشنهاد رییس سازمان و دعوت و ریاست وزیر فرهنگ و آموزش عالی تشکیل‌می‌گردد.

‌تبصره 3 - شورا می‌تواند از افرادی که حضورشان به نحوی در جلسات ضروری است دعوت به عمل آورد. این افراد دارای حق رأی نیستند.

‌تبصره 4 - جلسه با حضور 5 نفر از اعضاء رسمیت یافته و تصمیمات شورا با رأی حداقل 4 نفر از اعضاء حاضر در جلسه معتبر خواهد بود.

‌ماده 6 - وظایف شورا.

‌وظایف شورای سازمان به قرار زیر است:

1. تعیین خط مشی و سیاست‌های کلی بر اساس قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی کشور و اساسنامه سازمان.
2. بررسی گزارش‌های فعالیت‌های سازمان و اظهار نظر پیرامون چگونگی آن.

‌تبصره - کلیه مصوبات شورا با امضاء وزیر فرهنگ و آموزش عالی ابلاغ خواهد شد.

‌ماده 7 - رییس سازمان.

‌رییس سازمان با حکم وزیر فرهنگ و آموزش عالی منصوب می‌شود.

‌ماده 8 - واحدهای سازمان در سطح کشور.

‌سازمان با نظر وزیر فرهنگ و آموزش عالی می‌تواند در هر نقطه از کشور که ایجاب نماید. به تناسب موقعیت و با تأیید سازمان امور اداری و استخدامی‌کشور واحدهای خود را دایر کند.

‌این واحدها مسئولیت امور مربوط به میراث فرهنگی حوزه فعالیت خود را طبق این اساسنامه و سازمان زیر نظر رییس سازمان به عهده خواهند داشت.

‌ماده 9 - از تاریخ تصویب این قانون کلیه قوانین و مقررات مغایر ملغی است.

‌قانون فوق مشتمل بر 9 ماده و 7 تبصره در جلسه علنی روز پنجشنبه اول اردیبهشت ماه یک هزار و سیصد و شصت و هفت مجلس شورای اسلامی‌تصویب و در تاریخ 1367.2.26 به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

‌رییس مجلس شورای اسلامی - اکبر هاشمی