استعلام : حسب تصریح قانون آیین دادرسی کیفری، در دادگاه بخش آراء صادره از سوی رئیس دادگاه به دادرس و آراء صادره از سوی دادرس به رئیس دادگاه به عنوان دادستان و به منظور استفاده از حق تجدیدنظر ابلاغ می‌شود. در این حوزه، اینجانب فعلا قاضی واحد می‌باشم با توجه به ایراد دادگاه تجدیدنظر استان به عدم ابلاغ دادنامه، آیا می‌توان دادنامه‌های صادره را به دادستان شهرستان ابلاغ کرد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی…
تاریخ
1400/02/08
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در اثر حادثه رانندگی در سال 1398 شخصی فوت می‌کند. شرکت بیمهگر وسیله نقلیه مسبب حادثه بلافاصله مستند به بند 2 ماده 36 قانون بیمه اجباری خسارت وارده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه مصوب 1395 با وجود عدم مطالبه اولیای دم و بدون وجود رای مرجع قضایی، اقدام به تودیع دیه کامل نزد صندوق تأمین خسارت‌های بدنی می‌کند با تشکیل پرونده و سیر مراحل قانونی در مرداد ماه سال 1399 حکم قطعی مر…
تاریخ
1400/02/08
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : اداره جهاد کشاورزی علیه شخصی به اتهام تغییر کاربری اراضی زراعی و باغی شکایتی طرح می‌کند. دادگاه مراتب را به کارشناس رسمی ارجاع و کارشناس زمین مورد نظر را مرتع و فاقد سابقه اراضی زراعی و باغی اعلام می‌کند. با عنایت به شرایط مذکور و در فرضی که زمین جزء مستثنیات باشد، آیا عمل شخص مصداق تغییر کاربری موضوع ماده 3 قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها مصوب 1374 است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوق…
تاریخ
1400/02/07
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در خصوص تفسیر رای وحدت رویه اخیر دیوان محترم عالی کشور به شماره 804 دو تفسیر متفاوت صورت گرفته برخی معتقدند به لحاظ این که وارد کننده صدمات اولیه به مجنی علیه مسئوولیت در جراحاتی که به نحو ضرورت جهت مصالحه به مجنی علیه وارد می‌شود ندارد و این شامل مسئوولیت مدنی و کیفری هر دو می‌شود و مجنی علیه نمی‌تواند علیه وارد کننده اولیه طرح دادخواست حقوقی مطالبه سایر صدماتی که مورد حکم مرجع کیفری ن…
تاریخ
1400/02/07
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در رابطه با نحوه محاسبه خسارت تأخیر تأدیه موضوع ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379: 1- در مواردی که شخص به پرداخت مبلغی بابت اصل دین و نیز خسارت تأخیر تأدیه بر اساس شاخص تورم اعلام شده از سوی بانک مرکزی محکوم شود و محکوم‌علیه در جریان عملیات اجرایی بخشی از وجه مورد حکم را پرداخت می‌کند، برای محاسبه باقی‌مانده محکوم‌به ،آیا وجه پرداخت شده باید تما…
تاریخ
1400/02/07
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به برخی از مواد قانون منع فروش و واگذاری اراضی فاقد کاربری مسکونی برای امر مسکن به شرکت‌های تعاونی مسکن و سایر اشخاص حقیقی و حقوقی مصوب 1381 از جمله ماده 2 آن‌که از مراجع واگذارکننده زمین اعم از سازمان‌ها، نهادها و دستگاه‌های دولتی و غیر دولتی نام برده است، آیا اشخاص حقیقی که اقدام به واگذاری زمین به اشخاص حقوقی یا حقیقی دیگر می‌نمایند، از شمول قانون مزبور خارج هستند؟ نظریه مشور…
تاریخ
1400/02/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- در دادنامه بدوی حکم به بی‌حقی یا بطلان دعوی خواهان صادر شده و خواهان نسبت به رأی در فرجه قانونی اعتراضکرده و بعد از ثبت دادخواست تجدیدنظرخواهی و مشخص شدن شعبه تجدیدنظر، خواهان بدوی با تقدیم لایحه‌ای خطاب به دادگاه تجدیدنظر، دعوی اولیه خود را مسترد می‌کند. حال اقدام دادگاه تجدیدنظر چه میتواند باشد؟ 2- در بعضی موارد در خصوص قبول واخواهی یا تجدیدنظرخواهی که از طرف معترض خارج از فرجه قا…
تاریخ
1400/02/04
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در صورتی که کفیل در پرونده اجرای احکام مدنی مکفول را خارج از وقت اداری و بدون احضار قاضی اجرای احکام مدنی و در مرجعی غیر از اجرای احکام مدنی مثل دادسرا، کلانتری و زندان حاضر کند آیا از مسؤولیت خویش بری می‌شود ؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : برابر ماده 228 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی و ماده 746 قانون مدنی، کفیل در هر مرحله از اجرای حکم میتواند…
تاریخ
1400/02/01
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- پرونده‌ای با موضوع جرمی با مجازات قانونی حبس درجه هفت در راستای ماده 340 قانون آیین دادرسی کیفری از سوی دادسرا به دادگاه ارسال می‌شود. دادگاه با این استدلال که مجازات مذکور در راستای ماده 66 قانون مجازات اسلامی و تعرفه‌های خدمات قضایی قانون بودجه ناظر بر قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و مصرف آن در موارد معین درجه شش می‌باشد، پرونده را به دادسرا ارسال نکرده است. با توجه به این‌که مط…
تاریخ
1400/02/01
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : ضمن ارسال دادنامه شماره 771-770 مورخ 1396/8/16 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص میزان ذخیره مرخصی سالانه جانبازان که نحوه ذخیره مرخصی را تابع عمومات مقررات استخدامی دانسته دستور فرمایید در خصوص شمول یا عدم شمول رأی مذکور بر قضات که تابع قانون استخدام کشوری می‌باشند، موضوع بررسی و نتیجه را به این اداره کل اعلام نمایند. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با توجه به ماده 117 قانو…
تاریخ
1400/02/01
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
فاقد موضوعیت است. 3- مرحله واخواهی بخشی از مرحله نخستین است و دعوای وارد ثالث هم در مرحله نخستین و هم در مرحله تجدید نظر قابل پذیرش است. در صورت نقض رأی محکمه تالی در دیوان عالی کشور و اعاده جهت رسیدگی، پذیرش دعوای ورود ثالث در محکمه تالی فاقد اشکال است./ت
تاریخ
1400/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
از آن‌جا که جلسه کمیسیون بدوی موضوع ماده 100 قانون شهرداری با حضور سه عضو رسمیت می‌یابد و امکان تشکیل جلسه با دو عضو دیگر قانوناً میسر نیست و حضور و مشارکت عضو ذی‌نفع نیز قابل پذیرش نیست، مرجع ذی‌ربط باید فرد دیگری را به عنوان نماینده جهت رسیدگی به پرونده معرفی کند.
تاریخ
1400/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا جرم تحصیل مال از طریق نامشروع موضوع ماده 2 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری، تنها ناظر بر عناوین صدر ماده است؟ آیا به طور کلی تحصیل هر مال از طریق نامشروع جرم است و عبارت «و به طور کلی مالی یا وجهی تحصیل کند که طریق تحصیل آن فاقد مشروعیت قانونی بوده است» در ذیل ماده با صدر آن فرق دارد؛ یا این مطلب تفسیر صدر ماده است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : صدر…
تاریخ
1400/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به ماده 30 قانون آیین دادرسی کیفری، چنانچه مأمور نیروی انتظامی کارت ویژه ضابطان دادگستری را نداشته باشد و رفتارهای مربوط به مواد 34 الی 60 قانون آیین دادرسی کیفری را انجام دهد و در این رفتارها شخصی را بازداشت کند یا به منزل شخصی وارد شود، آیا آن مأمور ضابط محسوب می‌شود؟ اگر ضابط محسوب نشود، آیا مرتکب جرم موضوع ماده 583 یا ماده 694 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازات‌های بازدار…
تاریخ
1400/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در خصوص شکایت کیفری اداره منابع طبیعی علیه یک فرد دائر بر تصرف عدوانی اراضی ملی با توجه به این‌که شکایت تصرف عدوانی کیفری مبتنی بر احراز مالکیت است اداره شاکی نوعا یا سند رسمی خود و یا برگ تشخیص قطعیت یافته به همراه نقشه اجرای مقررات را پیوست شکایت می‌نماید در این شکایت بعضاً متهم ادعای سبق تصرف و وجود سابقه احیا قبل از اجرایی شدن قانون ملی شدن جنگل‌های کشور را دارد مطابق تعریف اراضی مل…
تاریخ
1400/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در خصوص چک‌های صیادی که در قانون جدید اصلاح صدور چک وصف آن ذکر است ماده 6 آیا صدور اجراییه بر طبق قانون مذکور صرفا مربوط به چک‌های موصوف می‌باشد یا این که چک‌های سابق الصدور که از سوی بانک کد رهگیری برای آن تعریف می‌شود و گواهی نامه عدم پرداخت به امضاء و مهر بانک صادر می‌شود قابلیت صدور اجراییه وفق ماده 23 قانون جدید را دارد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با عنایت به مفهوم مخ…
تاریخ
1400/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- آیا مفاد رأی وحدت رویه شماره 804 مورخ 1399/10/2 هیأت عمومی دیوان عالی کشور مانع مسئوولیت شرکت بیمهگر بر طبق ملاک ماده 10 قانون بیمه اجباری خسارت واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه مصوب 1395 در پرداخت دیه به وارثی است که قابلیت استناد صدمه به واردکننده صدمه اولیه و پزشک و پرستار را ندارد؟ به عبارتی، در جایی که ارش بر زیان‌دیده وارد شده است؛ اما وفق رأی وحدت رویه مذک…
تاریخ
1400/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به این‌که برخی نهادها و ارگان‌های دولتی از جمله سازمان اوقاف و امور خیریه و شرکت آب منطقه‌ای به موجب قانون خاص مصوب قبل از تصویب قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 از پرداخت هزینه دادرسی معاف شده‌اند،آیا با تصویب قانون لاحق این‌گونه معافیت‌ها ملغی شده است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : معافیت سازمان اوقاف و امور خیریه، موقوفات عام، بقاع…
تاریخ
1400/01/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
) پیش‌بینی شده است که مفهوم مخالف آن یعنی در صورت رعایت اصول سه‌گانه، مفید اعاده به وضع سابق (کاربری مندرج در پروانه) است. لذا در دو تبصره مزبور، برخلاف تبصره‌های 2 و 3 ماده 100 یادشده، تبدیل قلع بنا به اخذ جریمه پیش‌بینی نشده و این مهم نیازمند تصریح قانونی است، بنابراین در فرض سؤال، یعنی فقدان جهت «مغایرت با اصول سه‌گانه» مندرج در نظر کارشناس رسمی دادگستری و مآلاً فقدان ضرورت قلع بنا و تأسیسات (…
تاریخ
1400/01/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : به موجب حکم قطعی صادره از دادگاه کیفری برخی از اعضاء و مدیران سابق شرکت سهامی به جرم سوء استفاده گسترده از اموال و اعتبارات شرکت و به اسناد بندهای 3 و 4 ماده 258 قانون تجارت محکوم به تحمل حبس شده‌اند پس از صدور حکم قطعی شرکت سهامی محکوم‌له پرونده کیفری مبادرت به تقدیم دادخواست حقوقی مبنی بر مطالبه خسارت و ضرر و زیان ناشی از جرم نموده که در این راستا دادگاه حقوقی موضوع را به کارشناس رسمی…
تاریخ
1400/01/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه رئیس حوزه قضایی دادرس علی‌البدل را با ابلاغ داخی برای شعبه¬ای مثلاً شعبه اول حقوقی معرفی و تعیین نماید آیا رئیس آن شعبه باید پرونده‌ها را به دادرس علی‌البدل ارجاع نماید؟ آیا دادرس علی البدل بدون ارجاع رئیس شعبه میتواند به پرونده های آن شعبه رسیدگی کند؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : اولاً، حدود صلاحیت هر قاضی بر اساس سمت قضایی وی است که به موجب ابلاغ قضایی صادر شده از س…
تاریخ
1400/01/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، انتقال مال هر چند به قصد فرار از ادای دین، متعاقب صدور اجراییه در مقام مطالبه وجه چک موضوع ماده 23 اصلاحی (1397) قانون صدور چک و یا مطالبه مهریه توسط دوایر اجرای ثبت، مشمول حکم مقرر در ماده 21 قانون صدرالذکر نمی‌باشد. در هر حال، اصل لزوم تفسیر مضیق نصوص جزایی نیز مؤید این نظر است. ضمناً واژه مدیون و (نه محکوم‌علیه) در صدر ماده 21 مذکور با عنایت به ماده 27 این قانون قابل توجیه است.
تاریخ
1400/01/25
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : باتوجه به این‌که ماده 49 آیین‌نامه نحوه بررسی و تصویب طرح‌های توسعه و عمران محلی ناحیه‌ای منطقه‌ای و ملی و مقررات شهرسازی و معماری کشور مصوب1378/10/12 در بررسی تغییرات طرح تفصیلی بررسی مواردی را خواستار شده که یکی از آنها پیشنهاد زمین مناسب برای جایگزین چنانچه تغییر مربوط به کاربری‌های عمومی باشد از حیث مساحت و محل وقوع در هماهنگی با طرح جامع می‌باشد. ضمناً با توجه به ماده واحده قانون ت…
تاریخ
1400/01/25
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1400 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی