استعلام : محکوم‌علیه مهریه که حکم تقسیط مهریه را دریافت کرده است، سه دانگ منزل مشاعی خود را به فروض می‌رساند و با وجه آن منزل مستقل دیگری تهیه می‌کند. الف- آیا با توجه به این‌که منزل در برهه‌ای از زمان محکومیت به وجه نقد تبدیل شده است، منزل از مستثنیات دین خارج می‌شود؟ ب- آیا ثمن منزل جزء مستثنیات دین است؟ ج- آیا منزلی که جدید تهیه شده است، جزء مستثنیات دین است؟ د- به طور کلی آیا مدیون پیش از ادا…
تاریخ
1399/10/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا قطع و حمل و قاچاق درختان جنگلی فقط مشمول ماده 42 قانون حفاظت و بهره‌برداری از جنگل‌ها و مراتع مصوب 1346 با اصلاحات بعدی و رأی وحدت رویه 749 مورخ 1395/1/24 است یا این‌که علاوه بر نصوص پیش‌گفته، با عنایت به این‌که درختان جنگلی جزء انفال و بیت‌المال بوده و قطع و حمل آن همانند اموال مردم و نیز وسایل و متعلقات مربوط به تأسیسات دولتی مشمول مواد 656، 659 یا 661 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات…
تاریخ
1399/10/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- از حقوق و مزایای کارکنان، آیا خالص دریافتی پس از کسر وام به مأخذ قانونی توقیف می‌شود؟ 2- اگر ادعای خواهان متقابل نباشد یا خارج از مهلت تقدیم شود، دادگاه چه تصمیمی اتخاذ می‌کند؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : 1- مستفاد از ماده 96 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356، یک‌چهارم یا یک‌سوم حقوق مستخدم پس از کسر کسور قانونی محاسبه می‌شود و مقصود از کسور قانونی، کسوری مانند مالیات و ب…
تاریخ
1399/10/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در خصوص تخفیف قرارهای تأمین کیفری (به غیر از بازداشت موقت) توسط دادیار در فرضی که متهم به لحاظ عدم تودیع وثیقه یا عجز از معرفی کفیل در بازداشت به سر می‌برد و در اثنای رسیدگی موردی جهت تخفیف قرار تأمین به وجود می‌آید به رغم تخفیف قرار تأمین کیفری کماکان در بازداشت می‌ماند، آیا تخفیف قرار تأمین دادیار نیازی به موافقت دادستان دارد؟ توضیح این‌که به تصریح ماده 242 قانون آیین دادرسی کیفری فک…
تاریخ
1399/10/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : مطابق ماده 7 قانون کاهش مجازات حبس تعزیری در جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی کشور در صورت همکاری موثر مرتکب در کشف جرم و شناسایی متهمان تعلیق بخشی از مجازات بلامانع است از طرفی هم در ماده 81 قانون آیین دادرسی کیفری اشاره شده در جرایم کیفری درجه 6-7-و 8 که مجازات آنها قابل تعلیق است و ... دادستان می‌تواند تعقیب وی را از 6 ماه تا دو سال معلق کند. 1-آیا در جرم ماده 500 قانون مجازات اسلامی ت…
تاریخ
1399/10/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، با توجه به این‌که زوج وکالت در طلاق را به صورت بلاعزل به زوجه داده است و اعمال این وکالت مستلزم طرح دعوا و در نهایت اجرای صیغه طلاق توسط وکیل به وکالت از اصیل (زوج) است، بنابراین استرداد دادخواست از سوی زوج، مغایر وکالت بلاعزل اعطایی است و به همین علت زوج نمی‌تواند دادخواست تقدیمی از ناحیه زوجه را مسترد نماید.
تاریخ
1399/10/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، چنانچه دادگاه احراز کند که تعیین شهر محل سکونت نیز به زوجه واگذار شده است، متعاقب تعیین شهر وی باید با لحاظ ضابطه مندرج در ماده یادشده، منزل مورد نظر را تعیین کند و زوج نیز ملتزم به تهیه آن است و در صورتی‌که قادر به تهیه آن نباشد، احکام مقرر برای عدم قدرت زوج به تأمین نفقه زوجه مجرا خواهد بود.
تاریخ
1399/10/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که محکوم لایحه واخواهی خود را از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ارسال کرده است یا وکیل پیش از جلب و بدون حضور محکوم در اجرای احکام، طی لایحه‌ای نسبت به رأی اعتراض کرده است، اعتراض قابل رسیدگی است و موجبی برای منوط کردن شروع رسیدگی دادگاه به جلب و اعزام محکوم واخواه وجود ندارد. پیگیری پرونده توسط وکیل متهم در مراحل دیگر دادرسی (تجدیدنظر و...) نیز بدون حضور متهم، فاقد اشکال قانونی است.
تاریخ
1399/10/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1-شخصی با نوشتن عریضه‌ای به دو نفر توهین می‌کند یک نفر از آنها اقدام به شکایت کرده و پس از رسیدگی قضایی حکم قطعی صادر شده است پس از آن نفر دوم طرح شکایت مشابه کرده است در این وضعیت دادسرا و دادگاه چه تکلیفی دارند با لحاظ این‌که برای یک فعل تعیین دو مجازات صحیح نبوده و مشمول اعتبار امر مختوم هم نمی‌شود؟ 2-چنانچه دو ملک به عنوان وثیقه متهم قرار داده شود و بعداً بر اثر ترقی قیمت املاک یک م…
تاریخ
1399/10/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که رئیس دادگاه عمومی شهرستان موضوع تبصره 1 ماده 299 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 ابلاغ قضایی دادرسی دادگاه انقلاب نیز دارد، در جرایم درجات هفت و هشت تعزیری مربوط به صلاحیت دادگاه انقلاب به طور مستقیم رسیدگی می‌کند و در خصوص دیگر جرایم داخل در صلاحیت دادگاه انقلاب غیر از جرایم موضوع ماده 302 این قانون، دادرس یادشده (رئیس دادگاه عمومی شهرستان) در صورت صدور کیفرخواست از سوی دادسرای عمومی و انق…
تاریخ
1399/10/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، دادگاه با استفاده از ملاک ماده 105 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی وانقلاب در امور مدنی مصوب 1379 باید قرار توقف دادرسی صادر و در اجرای ماده 56 قانون امور حسبی مصوب 1319 مراتب را به دادستان منعکس و پس از صدور حکم حجر زوج و تعیین قیم برای وی، به دعوای فسخ نکاح رسیدگی کند.
تاریخ
1399/10/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : طبق ماده 17 قانون شکار و صید که بیان می‌دارد:« وجوه حاصل از جرائم در این قانون جزء درآمد دولت محسوب و به خزانه داری کل پرداخت می‌شود»، حیواناتی که خلاف مقررات این قانون شکار یا صید شده باشند متعلق به سازمان حفاظت محیط زیست خواهد بود و با توجه به حلال یا حرام گوشت بودن حیوان تعیین تکلیف می‌شود واز جمله در مواردی که لاشه‌های مکشوفه قابل استفاده انسانی است توسط اداره کل محیط زیست به مراکز…
تاریخ
1399/10/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
صورت نپذیرفته است، بنابراین با توجه به مواد 2 و 92 این قانون، دادگاه کیفری ذی‌ربط (دادگاه کیفری یک یا انقلاب با تعدد دادرس) با اعلام بی‌اعتباری قرار جلب به دادرسی صادره از سوی دادیار (و مآلاً کیفرخواست صادره)، پرونده را جهت ارجاع به بازپرس و رسیدگی مجدد به دادسرا اعاده می‌کند.
تاریخ
1399/10/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
به جهت صوری بودن آن یا به هر سبب قانونی دیگر مصداقی و واجد جنبه قضایی و بر عهده مرجع رسیدگی‌کننده است، در فرض سؤال که عقد مشارکت مدنی دوم با هدف تسویه تسهیلات اعطایی قبلی منعقد می‌شود و بانک وجوه موضوع این تسهیلات را بدون تحقق مشارکت مدنی صرفاً برای تسویه تسهیلات قبلی برداشت می‌کند: اولاً، چنانچه قرارداد دوم در اجرای ماده 2 قانون تسهیل تسویه بدهکاران شبکه بانکی کشور مصوب 1398 و مطابق شرایط مقرر د…
تاریخ
1399/10/15
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که از تعداد چهار نفر سهامدار، دو سنفر از آنان در مجمع حضور دارند، جلسه مجمع عمومی با رعایت مقررات ماده یاد شده رسمیت دارد و حکم مقرر در ماده 101 لایحه قانونی یادشده مبنی بر تعیین هیأت رئیسه‌ای مرکب از یک رئیس و دو ناظر راجع به مواردی است که سهامداران حاضر در مجمع، کمتر از این تعداد نباشند و به منظور نظارت و تنسیق امور مجمع پیش‌بینی شده است؛ لکن در مواردی که جلسه مجمع عمومی با حضور کمتر از سه سهام…
تاریخ
1399/10/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : شخصی وصیت تملیکی را به صورت عادی فاقد شرایط مندرج در مواد 277 تا 279 قانون امور حسبی مصوب 1319 و به نفع یکی از وراث انجام داده است. بعد از فوت دیگر وراث دعوای تقسیم ترکه مطرح کرده‌اند و در جلسه اول رسیدگی یکی از وارث وصیت‌نامه مورد اشاره را که به نفع خودش می‌باشد، ارائه و در دفاع تقاضا کرده که موصی‌به از ترکه خارج شود: 1- اگر وصیت‌نامه عادی مورد اشاره تا ثلث اموال باشد، برای اعتبار و پذ…
تاریخ
1399/10/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در صورتی که موضوع اجرا، دستور فروش مال مشاع به درخواست یکی از مالکان مشاع باشد که یک دانگ را مالک است و از طرفی ملک از طریق مزایده به شخص ثالث به عنوان برنده مزایده فروخته شود و پس از تأیید مزایده معلوم شد که خواهان فروش مال مشاع سابقا به صورت قولنامه‌ای یک دانگ خود را به دیگری فروخته و خریدار یک دانگ دادخواست الزام به انتقال سند یک دانگ و دستور موقت مبنی بر منع نقل و انتقال را به دادگا…
تاریخ
1399/10/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با التفات به اجرایی شدن قانون کاهش مجازات‌های حبس تعزیری و با توجه به این‌که تعیین مجازات برخی از جرایم مانند سرقت تعزیری و تخریب عمدی اموال یا قابل گذشت بودن آنها منوط به مشخص شدن ارزش مال مسروقه یا میزان خسارت وارد شده است و با عنایت به تغییرات فاحش نرخ تورم و به تبع آن ارزش اموال یا خسارت از زمان وقوع جرم تا دادرسی و صدور حکم یا اجرای رأی، ملاک ارزش مال مسروقه یا خسارت وارد شده، زما…
تاریخ
1399/10/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : نوع مصرف در بند «الف» ماده یک قانون مجازات استفاده کنندگان غیر مجاز از آب- برق- تلفن فاضلاب و گاز مصوب 1396 (مصارف خانگی و غیر خانگی) بر اساس نوع انشعاب مشخص lمی‌شود یا نوع کاربری غیر مجاز که متهم انجام داده است؟ مثلاً اگر شخصی از انشعاب مربوط به منزل مسکونی جهت ساخت و ساز یا کار تجاری استفاده کند موضوع مشمول مصارف خانگی است یا غیر خانگی؟ در مواردی که بدون دریافت انشعاب این کار را انجام…
تاریخ
1399/10/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا در حال حاضر آرای قطعی صادره از کمیسیون ماده 56 قانون حفاظت و بهره‌برداری از جنگل‌ها و مراتع کشور مصوب 1367 با اصلاحات و الحاقات بعدی قابل اعتراض است؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، کدام یک از مراجع شعب ویژه مستقر در مرکز استان، محاکم عمومی حقوقی شهرستان‌ها و یا دیگر مراجع قضایی یا شبه‌قضایی صالح به رسیدگی به این اعتراض هستند؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : مرجع صالح برای رسیدگی ب…
تاریخ
1399/10/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : کارمند سازمان تأمین اجتماعی به اتهام نگهداری مواد مخدر به تحمل حبس و پرداخت جزای نقدی و به تجویز تبصره 2 ماده 8 قانون مبارزه با مواد مخدر به انفصال دائم از خدمات دولتی محکوم می‌شود و مراتب اجرای حکم انفصال به سازمان تأمین اجتماعی اعلام می‌شود، سازمان پاسخ می‌دهد بر اساس ماده 4 اساسنامه صندوق تأمین اجتماعی مصوب 1389 هیأت وزیران و قانون فهرست نهادها و موسسات عمومی غیر دولتی مصوب 1373 صندو…
تاریخ
1399/10/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که راکب موتورسیکلت مسبب حادثه، طفل و طبعاً فاقد گواهینامه رانندگی و وسیله نقلیه وی نیز فاقد بیمه‌نامه بوده است، خسارات بدنی وارد شده توسط صندوق تأمین خسارت‌های بدنی پرداخت می‌شود.
تاریخ
1399/10/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که شخصی قرارداد عادی پیش‌فروش ساختمان تنظیم کرده و متعهد شده است تا تاریخ معینی مبادرت به ساخت، تکمیل و تحویل ساختمان و اخذ پایان کار و صورت‌مجلس تفکیکی و تنظیم سند رسمی نماید و به ازای هر روز تأخیر در انجام تعهد، مبلغ مشخصی را پرداخت کند؛ اولاً، در صورت فوت متعهد پیش از مهلت مقرر، چنانچه مباشرت وی در انجام تعهد جهت ساخت و تکمیل بنا شرط نشده باشد و مشمول ماده 268 قانون مدنی نباشد، تعهدات وی در ا…
تاریخ
1399/10/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی