استعلام : دادگاه بدوی در خصوص جعل سند عادی نسبت به محکومیت متهمان رأی صادر کرده و در مهلت قانونی اعتراض اعم از واخواهی و تجدیدنظرخواهی، اعتراضی واصل نشده و رأی قطعیت یافته است. متعاقباً احدی از متهمان پس از صدور رأی اصلاحی که در ماهیت دادنامه بدوی تأثیری نداشته و صرفاً سهم قلم بوده است، به دادنامه اصداری اعتراض می کند. آیا دادگاه تجدید نظر استان می‌تواند نسبت به نقض دادنامه‌ها اعم از بدوی قطعیت‌ی…
تاریخ
1399/09/02
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در تصادف منجر به جرح موضوع ماده 717 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375،چنانچه راننده مسبب حادثه به منظور فرار از تعقیب، محل حادثه را ترک و مصدوم را رها کند: آیا دادگاه می‌تواند حسب «قانون مجازات خودداری از کمک به مصدومین و رفع مخاطرات جانی مصوب 1354» مقصر حادثه را به حبس تعزیری موضوع آن قانون محکوم کند؟ 2- آیا موضوع مصداق تعدد مادی است یا تعدد معنوی؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه…
تاریخ
1399/09/02
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
مستفاد از مواد 8 و 9 و 64 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 در جرایمی که واجد جنبه عمومی است تعقیب متهم تکلیف دادستان است و عدم رعایت موازین قانونی از سوی ضابطان و ارسال گزارش در غیر جرایم تهدید کننده امنیت و آسایش عمومی موضوع ماده 57 قانون فوق‌الذکر، مانع از تعقیب قانونی متهم نمی‌باشد، بنابراین، در فرضی که ضابطان دادگستری بدون اخذ مجوز قضایی مبادرت به بازرسی خودرو و کشف مشروبات الکلی و ارسال گزا…
تاریخ
1399/09/01
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
مقنن تنظیم سازش‌نامه را در زمره وظایف شورای حل اختلاف قرار داده است و سازش‌نامه‌ای که برابر این ماده از سوی شورای مزبور تنظیم می‌شود، برای صدور گزارش اصلاحی از سوی مرجع قضایی دارای اعتبار است و نیازی به دعوت از طرفین و استماع اقرار آنان نیست؛ مگر آنکه از جهات دیگری مانند ابهام مفاد سازش‌نامه، مرجع قضایی دعوت از طرفین و استماع اظهارات آنان را ضروری تشخیص دهد. ثانیاً، مطابق ماده 184 قانون آیین دادر…
تاریخ
1399/08/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
از موارد صدور قرار عدم استماع دعوا نیست و مربوط به اقدام دادگاه خانواده است و طرفین نقشی در این موضوع ندارند، چه تصمیمی می‌توان اتخاذ کند؟ چرا که قاضی مشاور در دادگاه تجدیدنظر پیش‌بینی نشده است. 2-در صورتی که دادگاه تجدیدنظر بدون توجه به عدم حضور قاضی مشاور در دادگاه خانواده (به هر دلیلی اعم از عدم توجه یا اطلاع از فقدان قاضی مشاور در دادگاه بدوی) حکم صادره را تأیید کند و با فرجام‌خواهی پرونده در…
تاریخ
1399/08/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- حکم فروش تراکم توسط شهرداری کدام است؟ صحت، بطلان یا عدم نفوذ؟؟ 2- در فرض صحت فروش تراکم توسط شهرداری، آیا فروش تراکم منحصراً نسبت به پلاک ثبتی خاص و معینی صحیح است؟یا آنکه فروش تراکم به صورت سیار یعنی تراکمی که اختصاص به پلاک ثبتنی خاص ندارد نیز صحیح است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : ۱- فروش و واگذاری تراکم با لحاظ بند ۴ ماده 22 قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از م…
تاریخ
1399/08/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
محکوم¬علیه با واریز کردن محکوم¬به به صندوق سپرده دادگستری، ذمه خود را بریء می‌کند. ثانیاً، پرداخت وجه به محکوم‌له با اخذ رسید توسط دفتر شعبه (دبیرخانه) بلامانع است و رضایت محکوم‌علیه لازم نیست. 3- در فرض سؤال که محکوم‌علیه علاوه بر محکومیت به انجام فعل یا عمل، به پرداخت وجه‌الضمان روزانه تا زمان اجرای حکم محکوم شده است، نظر به این‌که محکوم‌علیه موظف به اجرای حکم است، اقدام به اجرای حکم توسط وی، ا…
تاریخ
1399/08/27
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که پس از بیع یک باب خانه مسکونی و یا یک واحد آپارتمانی مشخص شده است که عرصه ملک موقوفه است: اولاً، قانونگذار ایران در تبصره یک ماده واحده قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب 1363 و تبصره 4 ماده واحده مصوب 1371 با اصلاحات و الحاقات بعدی، حقوق مکتسبه مستأجرین و متصرفین ارضی موقوفه را به رسمیت شناخته است. ثانیاً، چنانچه در فرض سؤال بایع، در عرصه موقوفه دارای حق مکتسب یا حق اولویت با…
تاریخ
1399/08/27
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
نیز تعیین حبس تعزیری درجه هشت توسط دادگاه در اجرای قانون حمایت از اطفال و نوجوانان مصوب 1399 و یا با اعمال «تخفیف مجازات» جایز نیست. البته با توجه به این‌که در بند «ث» ماده 9 و بندهای 4 و 6 ماده 10 قانون حمایت از اطفال و نوجوانان مصوب 1399 (که در استعلام به این بندها اشاره شده است)، عبارت «به یکی از مجازات‌های درجه هشت» آمده است؛ لذا دادگاه می‌تواند به جز حبس درجه هشت انواع دیگر مجازات درجه هشت (…
تاریخ
1399/08/27
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در جرایمی که به طور مستقیم در دادگاه کیفری دو یا دادگاه بخش رسیدگی می‌شود، چنانچه دادگاه پس از اتمام تحقیقات و پیش از دستور تعیین وقت رسیدگی یا پس از رسیدگی بخواهد یکی از قرارهای غیر مذکور در تبصره 2 ماده 427 قانون آیین دادرسی کیفری را صادر کند و با توجه به این‌که مدت اعتراض به قرارهای مشابه در دادسرا و دادگاه متفاوت است؛ مثلاً مدت اعتراض به قرار منع تعقیب در دادسرا ده روز بوده و در داد…
تاریخ
1399/08/26
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : مطابق ماده 15 قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب 1399 مجازات مصادیق خاص قانونی که در آن‌ها برای شروع به جرم و معاونت در جرم مشخص تحت همین عناوین مجازات تعیین شده است نسخ می‌شود: 1- آیا مجازات شروع به جرم انجام اقدامات متقلبانه جهت اخذ خسارت از بیمه در ماده 61 قانون بیمه اجباری شخص ثالث مصوب 1395 نسخ می‌شود؟ 2- در صورت نسخ، آیا امکان طرح اتهام مذکور تحت عنوان شروع به کلاهبرداری وجود دارد؟…
تاریخ
1399/08/26
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : عطف به بند ۲ نظریه مشورتی شماره 7/98/2041: ۱- در اجرای بند 4 ماده 426 و ماده 439 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی، درخواست اعاده دادرسی به کدام شعبه کیفری یا حقوقی تقدیم می‌شود. ۲- آیا شعب مذکور که صلاحیت ذاتی متفاوت دارند و دادگاه‌های مختلف هستند و از نظر درجه بالاتر از یکدیگر نیستند، می‌توانند رأی یکدیگر را در مقام اعاده دادرسی نقض کنند؟ ۳- چنانچه طبق ماده 439…
تاریخ
1399/08/26
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در صورتی که پرونده زندانی دار با صدور کیفرخواست به دادگاه ارسال شود و سپس با نقص تحقیقات به دادسرا عودت شود، با توجه به این‌که حسب مقرر ماده 242 قانون آیین دادرسی کیفری در مواعد اعلامی می بایست قرارهای تأمین متهم ابقاء شود، آیا دادسرا با توجه به این‌که سابقاً اقدام به صدور کیفرخواست کرده و در حال حاضر پرونده جهت رفع نقص به دادسرا عودت شده است، تکلیفی بر ابقاء قرارهای تأمین دارد؟ نظریه م…
تاریخ
1399/08/26
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- آیا تیراندازی غیر عمد که لازمه آن مصرف حداقل یک تیر فشنگ است، مصداق تضییع مهمات موضوع قسمت اخیر ماده 83 قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح است؟ خصوصا از این حیث که قانونگذار در قسمت اخیر این ماده، مجازات اهمال و تفریط منجر به نقص یا تضییع مهمات را شش ماه تا سه سال حبس تعزیری تعیین کرده که از مجازات تیراندازی عمدی مقرر در ماده 41 همین قانون، یک درجه شدیدتر است. 2- با توجه به مراتب فوق،…
تاریخ
1399/08/25
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : مطابق تبصره ماده 455 قانون آیین دادرسی کیفری عدم رعایت تشریفات دادرسی موجب نقض رأی نیست؛ مگر آنکه تشریفات مذکور به درجه‌ای از اهمیت باشد که موجب بی‌اعتباری رأی شود. حال سوال این است که دادگاه بدوی در پرونده‌ای بدون اخذ آخرین دفاع و در پرونده‌ای دیگر بدون وجود کیفرخواست مبادرت به رسیدگی و انشاء رأی کرده است، آیا عدم رعایت تشریفات به درجه‌ای از اهمیت است که موجب بی‌اعتباری رأی شود؟ نظریه…
تاریخ
1399/08/25
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : مطابق ماده 728 قانون مجازات اسلامی مصادیق خاص قانونی که در آن‌ها برای معاونت در جرم مجازات تعیین شده بود نسخ شد؛ لیکن در مواردی از جمله تبصره 2 ماده 703 قانون مجازات اسلامی کتاب تعزیرات (معاونت کارکنان دولت در جرایم موضوع مواد 702 و 703 ) و مواد 585 ( معاون شخص را رها کند) و710 همین قانون این سوال مطرح می‌شود که آیا موارد مذکور نسخ شده یا این‌که جرم‌انگاری خاص مد نظر قانونگذار بوده و لذ…
تاریخ
1399/08/25
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : حکایت محتویات پرونده اجرایی مفتوح با استناد به مبایعه نامه عادی تنظیمی فی ما بین خواهان و دو نفر دیگر دادگاه نهایتا حکم الزام به تنظیم سند رسمی مالکیت و سرقفلی علیه خواندگان دو نفر مذکور صادر نمود و پس از قطعیت حکم منتهی به دفترخانه اسناد رسمی جهت اجرای حکم اعلام که پس از استعلام مشخص شد که سند رسمی به نام مورث محکوم¬علیهما است با توجه به مراتب و این¬که پس از صدور حکم قطعی احد از وراث ن…
تاریخ
1399/08/25
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
(وقوع جرم قابل گذشت و گذشت شاکی) مطابق بند«ب» ماده 13 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 باید قرار موقوفی تعقیب صادر شود. ب- با توجه به ماده 103 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، اصل بر غیر قابل گذشت بودن جرایم است و سرقت اشاره شده در فرض استعلام با فرض وقوع با توجه به ماده 104 قانون مجازات اسلامی اصلاحی 1399 به شرط احراز شرایط مقرر در این ماده قابل گذشت محسوب می‌شود و لذا در فرض سؤال که ارزش اموال مسروقه…
تاریخ
1399/08/24
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
خودرو) در ید خریدار به عنوان امانت محسوب می‌شود و در صورت عدم استرداد آن یا استفاده از آن و به طور کلی با حصول دیگر شرایط بزه خیانت در امانت، موضوع می‌تواند از مصادیق جرم موضوع ماده 674 قانون مجازات اسلامی(تعزیرات) مصوب 1375 باشد.
تاریخ
1399/08/24
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : میزان خسارات بزه تخریب موضوع ماده 677 قانون مجازات اسلامی کتاب پنجم تعزیرات چگونه تعیین می شود؟ آیا صرفا به ادعای شاکی اکتفا می شود یا با نظر کارشناس یا با توافق طرفین تعیین می‌گردد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : ارزش مال مورد تخریب حسب مورد ممکن است در اجرای صدر ماده 15 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 و بند «پ» ماده 68 همین قانون توسط شاکی (مستندات شکوائیه) یا با توافق طرف…
تاریخ
1399/08/24
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : شخصی به اتهام‌های متعدد تحت عنوان کلاهبرداری محکوم شده که در هر نوبت مبالغی را از اشخاص مختلف اخذ نموده مبالغ اخذ شده نسبت به هر شخص کمتر از یکصد میلیون ریال 10 فقره نود و پنج میلیون ریال است ولی مجموع مبالغ بیش از یکصد میلیون ریال است (نهصد و پنجاه میلیون) محکوم‌علیه رضایت شکات را جلب می‌نماید آیا بر اساس ماده 104 اصلاحی موضوع قانون کاهش مجازات حبس چنین موردی قابل گذشت است چنانچه پاسخ…
تاریخ
1399/08/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه احد از کارکنان دستگاه قضایی ملک خود را به مرکز وکلا ،کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه به فروش برساند آیا مشمول قانون منع مداخله کارمندان در معاملات دولتی است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با توجه به بند «ب» ماده 29 قانون برگزاری مناقصات مصوب 1383 و لحاظ معاملات موضوع تبصره 3 ماده یک قانون راجع به منع مداخله وزراء و نمایندگان مجلسین و کارمندان در معاملات دول…
تاریخ
1399/08/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، قراردادهای منعقده از سوی مدیرعامل وقت قابل ابطال نیست. الف- 2- با توجه به بند فوق، پاسخ به این سؤال منتفی است. ب- اولاً، انتقال دارایی و یا فروش اموال شرکت، فی‌نفسه خارج از موضوع تلقی نمی‌شود و احراز این که اقدام یا تصمیم مدیران شرکت‌های سهامی خارج از موضوع شرکت است، امری قضایی بوده و بر عهده مرجع قضایی رسیدگی‌کننده است. ثانیاً، چنانچه به تشخیص مقام قضایی، انتقال و فروش دارایی شرکت از حدود موضو…
تاریخ
1399/08/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1399 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی