1- مستفاد از جمع مفاد بندهای الف و ب ماده 4 و ماده 50 قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه مصوب 1395 که مبتنی بر اصول دادرسی نیز میباشد، این است که اگر زیان دیده بخواهد حسب مورد علیه بیمهگر یا صندوق تأمین خسارتهای بدنی طرح دعوا کند لزوماً باید مسبب حادثه را نیز طرف دعوا قرار دهد اما عکس قضیه صادق نیست یعنی اگر زیان دیده بخواهد علیه مسبب حادثه طرح دعوا ک…
تاریخ
1397/08/01
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در پرونده ای زوجه مهریه خود را که شامل14 سکه بهار آزادی و حفظ کل قرآن مجید می باشد مطالبه نموده است خواهشمند است در مورد حفظ کل قرآن مجید تو ضیح دهید. 1-خواسته مالی است یا غیرمالی؟ 2-آیا چنین مهریه صحیح می باشد یا خیر؟ 3-در صورت که چنین مهریه ای صحیح باشد نحوه اجرای آن در اجرا احکام چنین خواهد بود و در صورت امتناع زوج از حفظ قرآن اجرای احکام چه تکلیفی دارد. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی ق…
تاریخ
1397/08/01
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
مطابق ماده 419 قانون تجارت از تاریخ حکم ورشکستگی هرکس نسبت به تاجر ورشکسته دعوائی از منقول یا غیرمنقول داشته باشد باید بر مدیر تصفیه اقامه یا بطرفیت او تعقیب کند، بنابراین با توجه به اطلاق حکم این ماده و اینکه مطالبه دیه از تاجر ورشکسته گرچه در پرونده کیفری به عمل میآید، از آنجائیکه نوعی دعوای مالی است به نظر میرسد ابلاغ وقت رسیدگی به مدیر تصفیه (یا اداره تصفیه) جهت استماع دفاعیات وی راجع به ج…
تاریخ
1397/07/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
الف-اطلاق تقسیط جزای نقدی پیش‌بینی شده در مواد 529 و 530 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 جزای نقدی جایگزین حبس را نیز در بر می¬گیرد و اصولاً در قانون مجازات اسلامی 1392 تقسیط جزای نقدی به طور مطلق پیش¬بینی نشده است؛ از سوی دیگر در صورتی که محکوم¬علیه تقاضای تقسیط جزای نقدی را بنماید و دادگاه تمکن وی بر پرداخت قسطی جزای نقدی را احراز کند، شرط عجز از پرداخت مذکور در ماده 70 قانون مجازات اسلامی 1392 مح…
تاریخ
1397/07/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به ماده 530 قانون آئین دادرسی کیفری که بیان می‌دارد: در صورت محکومیت اشخاص به جزای نقدی در مرحله بدوی محکومٌ‌علیه میتواند قبل از قطعیت حکم از دادگاه صادر کننده تقاضای تقسیط کند و نیز با لحاظ ماده 70 قانون مجازات اسلامی که بیان می‌دارد: دادگاه ضمن تعیین مجازات جایگزین مدت مجازات حبس را نیز تعیین می‌کند تا در صورت تعذر اجرای مجازات جایگزین تخلف از دستورها یا عجز از پرداخت جزای نق…
تاریخ
1397/07/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
1-در دعوای ورود ثالث که در مرحله بدوی اقامه شده با توجه به اینکه طبق قسمت ابتدای ماده 130 قانون آیین دادرسی در امور مدنی، خواهان ورود ثالث میتواند مستقلاً حقی برای خود در موضوع دعوا قائل باشد لذا طرح دعوای مستقل نسبت به حق مذکور به همراه دادخواست ورود ثالث فاقد منع قانونی است. امّا دعوای وارد ثالث باید با دعوای اصلی دارای ارتباط کامل یا منشاء واحد باشد. 2- هر گاه یکی از طرفین دعوا شخص ثالثی را ب…
تاریخ
1397/07/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به اینکه در زمان مفقودی چک دادسرا می‌باید در صورت تقاضای صاحب حساب در راستای اعمال ماده 14 قانون چک جهت جلوگیری از سوء استفاده احتمالی طی مکاتبه ای به بانک مربوطه مراتب مفقودی چک و امتناع از پرداخت وجه چک را اعلام دارد در خصوص هزینه دادرسی تقاضای مذکور سه نظریه و استدلال متفاوت در حوزه های قضایی وجود دارد بدین شرح که: 1-عده ای از قضات مفقودی چک را نوعی شکایت فرض نموده و چون درخو…
تاریخ
1397/07/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
حدود صلاحیت هر قاضی بر اساس سمت قضائی وی که به موجب ابلاغ قضائی صادره از سوی رئیس قوه قضائیه برابر بند 3 اصل 158 قانون اساسی به آن منصوب میشود، مشخص می‌گردد و چنانچه سمت قضائی قاضی، دادرس(علی‌البدل) دادگاه کیفری دو باشد؛ باتوجه به اینکه صلاحیت دادگاههای کیفری و عمومی حقوقی از نوع صلاحیت ذاتی است، بنابراین امکان قانونی ارجاع پرونده‌های مربوط به اجرای احکام مدنی دادگاههای حقوقی به دادرس علی‌البد…
تاریخ
1397/07/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
ولا- با توجه به بند 2 ماده 51 آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی 1379 و سایر مقررات مربوط از جمله ماده 11 قانون یاد شده در فرضی که خواهان در دادخواست، آدرس خوانده را درج کرده باشد ابلاغ اوراق قضایی و نیز مناط صلاحیت دادگاه همان نشانی اعلامی خواهان است مگر آن که خوانده برابر مقررات نشانی دیگری را اعلام نماید. ثانیاً: در فرضی که خواهان، خوانده را مجهول المکان اعلام نموده باشد، ولی خ…
تاریخ
1397/07/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
احصاء وظایف ضابطان خاص دادگستری و از جمله مأموران وزارت اطلاعات و نیز مأموران سازمان اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که مستلزم مراجعه به قوانین مربوط میباشد، نمی‌تواند تحت عنوان استعلام حقوقی مطرح شود و چنانچه ابهام و اشکال در خصوص قانون خاصی پیرامون تداخل وظایف ضابطان خاص وجود داشته باشد؛ در صورت طرح آن پاسخ داده خواهد شد
تاریخ
1397/07/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
اولاً- رسیدگی واخواهی در ادامه مرحله نخستین است بنابراین واخواهی از رأی قاضی شورای حل اختلاف مشمول اطلاق ماده 16 قانون شورای حل اختلاف 1394 است. ثانیاً- با عنایت به ماده 18 قانون مزبور بویژه تبصره 2 آن و نظر به این که رسیدگی دادگاه عمومی حقوقی به تجدیدنظرخواهی از آراء قاضی شوراهای حل اختلاف به لحاظ آن که رسیدگی نخستین نیست، منصرف از ماده 48 قانون آیین دادرسی در امور مدنی است و اتخاذ ملاک از این م…
تاریخ
1397/07/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
1- در صورتی که دادگاه کیفری مطابق ماده 274 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 با نقض قرار منع تعقیب، قرار جلب به دادرسی صادر نماید، به لحاظ حاکمیت قاعده فراغ دادرس، امکان عدول از تصمیم یاد شده وجود ندارد. بدیهی است پس از ارسال مجدد پرونده به دادگاه کیفری دادگاه مرجوع الیه، متهم را بیگناه تشخیص دهد، حکم بر برائت وی صادر خواهد شد. 2- فلسفه ماده 422 قانون آیین دادرسی کیفری 1392، جلوگیری از تجدید نظرخواهی…
تاریخ
1397/07/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در صورتیکه مراتع موضوع ماده 64 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مستثنیات قانونی در سالهای اخیر داخل در محدوده شهر یا حریم شهر واقع شود چنانچه در سالهای 1355 و 1356 تغییر کاربری با تفکیک و قطعه بندی و تبدیل اراضی موصوف صورت گرفته باشد که در مغایرت با تبصره 2 ماده 55 قانون مرقوم باشد آیا در زمان فعلی هیات نظارت ماده 33 قانون مزبور مجاز می باشد نسبت به اعمال اختیار قانونی خویش م…
تاریخ
1397/07/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
با توجه به اطلاق ماده 28 قانون مجازات اسلامی 1392 و اینکه بازداشت محکومعلیه در ماده 27 قانون فوقالذکر و بند ب ماده 529 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 در تبدیل جزای نقدی به بازداشت محکوم، یکی است، بنابراین تعدیل مبلغ بازداشت بدل از جزای نقدی از سوی هیأت وزیران بر اساس ماده 28 قانون صدرالذکر قابل تسری به بند ب ماده 529 قانون آیین دادرسی کیفری نیز میباشد
تاریخ
1397/07/22
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
ماده 271 قانون آیین دادرسی کیفری در مقام بیان حکم عام، مرجع صالح جهت حل اختلاف بین دادستان و بازپرس یا رسیدگی به اعتراض نسبت به قرارهای قابل اعتراض را دادگاه صالح به رسیدگی به اصل اتهام می‌داند، اما ماده 272 در مقام بیان حکم خاصی است که تنها ناظر به موارد اختلاف دادستان و بازپرس در صلاحیت یا نوع جرم یا مصادیق آن است که در این موارد، دادگاه کیفری دو به عنوان مرجع حل اختلاف تعیین شده است. بنابراین…
تاریخ
1397/07/22
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
اولاً: مقنن در ماده 138 قانون مجازات اسلامی 1392 جرایم اطفال را از شمول مقررات تکرار جرم مستثنی نموده است، لذا مقررات تکرار جرم در مورد اطفال قابل اعمال نیست؛ اما مجازات تعزیری نوجوانان، مشمول مقررات تکرار جرم است. بنابراین مجازاتهای تعزیری نوجوانان (و نه اقدامات تأمینی و تربیتی که در مورد ایشان اعمال میشود) میتواند مشمول مقررات تکرار جرم باشد. با این حال نظر به اینکه برابر ماده 95 قانون صدرال…
تاریخ
1397/07/22
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به اینکه در قانون موجر و مستاجر سال 1376 طی تبصره 2 ماده 6 آن قانون در مواردی که موجر سرقفلی را به مستاجر منتقل نموده باشد و تخلیه منوط به پرداخت حق سرقفلی به قیمت عادله روز گردیده باشد چنانچه در مرحله رسیدگی سرقفلی ملک به قیمت روز کارشناسی شود و در حکم قطعی دادگاه مبلغ سرقفلی قید گردد ولیکن محکومٌ له بعد از صدور حکم مدت چند سال نسبت به پرداخت سرقفلی مستاجر اقدامی ننموده باشد و…
تاریخ
1397/07/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : پرونده کیفری در دادگاه مطرح و مهیای صدور رأی است) اعم از اینکه با کیفرخواست آمده و جلسه رسیدگی تشکیل گردیده یا با اعتراض به قرار منع تعقیب آمده( ولی یکی از طرفین ایراد رد دادرس مطرح می‌نماید. س: این است در فرضی که دادرس ایراد را قبول ننماید آیا باید تا تعیین تکلیف قرار رد دادرس پرونده در وقت نظارت باشد یا همزمان با صدور رأی در خصوص رد دادرس نیز اظهارنظر نمود ضمناً چنانچه دادرس رد را نپذ…
تاریخ
1397/07/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
الف- با عنایت به ماده 54 قانون مجازات اسلامی 1392 در صورت الغای قرار تعلیق اجرای مجازات به علت ارتکاب یکی از جرایم مذکور در این ماده، علاوه بر مجازات جرم اخیر، مجازات معلق نیز درباره وی اجرا میشود. بر این اساس در فرض سوال در صورت الغای قرار تعلیق اجرای مجازات صادره از دادگاه کیفری عمومی توسط دادگاه نظامی، مطابق مواد 22 و 484 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 اجرای احکام دادگاههای کیفری عمومی با دادس…
تاریخ
1397/07/17
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هر گونه تظاهر و مداخله در عمل وکالت توسط کسانی که فاقد پروانه وکالت رسمی دادگستری هستند، اعم از اینکه حق‌الوکاله اخذ شده باشد یا خیر، طبق ماده 55 قانون وکالت مصوب 1315، عنوان جزایی مستقلی دارد و مرتکب این رفتار با حصول شرایط(تحقق سایر ارکان بزه)به مجازات مقرر در آن ماده محکوم خواهد شد. به کار بردن کلمه "تدلیس" در ماده مذکور نیز مؤید این نظر است. بدیهی است چنانچه مرتکب جرم مذکر، رفتارهای مجرمانه د…
تاریخ
1397/07/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
1- مقررات ماده 15 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی 1394 صرفاً ناظر به دادخواست اعسار از پرداخت محکومبه و منصرف از دادخواست اعسار از پرداخت هزینه دادرسی است. در خصوص دادخواست اعسار از پرداخت هزینه دادرسی مطروحه از سوی اشخاص حقوقی باید مطابق مقررات مذکور در فصل دوم باب هشتم قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 (مواد 504 تا 514) رفتار گردد و لذا اولاً: در مورد پذیرش د…
تاریخ
1397/07/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
اولاً: مزایده حق کسب و پیشه یا تجارت و نیز حق سرقفلی با رعایت حقوق مالک بلامانع است و در مزایده آن باید مقررات مربوط به اموال غیرمنقول رعایت شود. ثانیاً: نحوه پرداخت حق مالکانه به مالک عین در فرض سوال که سرقفلی (یا حق کسب، پیشه یا تجارت) از سوی دادگاه توقیف شده است، بستگی به محتویات قرارداد دارد و حسب مورد متفاوت است. به عنوان مثال، اگر در قرارداد پرداخت مبلغی مشخص شرط داشتن حق انتقال سرقفلی از…
تاریخ
1397/07/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
در صورتی که سند رسمی به نام فروشنده نباشد، تعهد فروشنده به اینکه در صورت عدم تنظیم سند رسمی وجهی به خریدار بپردازد این امر منطبق با ماده 230 قانون مدنی بوده و لازمالوفا خواهد بود.
تاریخ
1397/07/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1397 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی