استعلام : در نظریه مشورتی شماره 7/1400/459 مورخ 1400/5/20 صادره از آن اداره کل اعلام شده است که ممنوع‌الخدمات کردن محکوم‌علیه مالی (مسدود کردن کد ملی) به استناد بند «ح» ماده 18 دستور‌العمل ساماندهی و تسریع در اجرای احکام مدنی امکان‌پذیر نیست و این مقرره صرفاً در مقام بیان وظایف مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه و ایجاد ظرفیت لازم جهت اعمال مواد 17 و 18 قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی مصوب 1…
تاریخ
1401/10/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که دادگاه رأی داوری راجع به تأیید فسخ قرارداد را ابطال کرده و بار دیگر دعوای فسخ به همان سببی که سابقاً مورد رسیدگی قرار گرفته است، در مرجع داوری مطرح شده است، با عنایت به ماده 491 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 داور صلاحیت رسیدگی ندارد.
تاریخ
1401/10/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
متعاقب معرفی شخصی از سوی دادستان به دادگاه به عنوان امین و در اجرای ماده 1184 قانون مدنی و ماده 108 قانون امور حسبی و پس از ضم امین، دادستان مکلف به نظارت بر اعمال و اقدامات امین منضم نمی‌باشد. خامساً، با عنایت به حکم مقرر در ماده 45 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 که رعایت غبطه و مصلحت کودکان و نوجوانان در کلیه تصمیمات دادگاه‌ها و مقامات اجرایی را الزامی دانسته است و همچنین با توجه به اطلاق ماده 1…
تاریخ
1401/10/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : وفق ماده 163 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، کسی که راجع به مالکیت اقامه دعوی کرده باشد، نمی‌تواند نسبت به تصرف عدوانی طرح دعوی کند؛ با توجه به اینکه پذیرش شکایت تصرف عدوانی منوط به احراز مالکیت شاکی است، آیا شخصی که در خصوص ملکی شکایت تصرف عدوانی مطرح کرده است، می‌تواند دعوای تصرف عدوانی حقوقی مطرح کند؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : حکم م…
تاریخ
1401/10/27
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا می‌توان به استناد ماده 10 قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن مصوب 1387 با اصلاحات و الحاقات بعدی و یا قوانین موضوعه دیگر، شرکت عمران شهرهای جدید؛ به‌ویژه شرکت عمران جدید پردیس را به طور کلی از پرداخت هزینه دادرسی جهت طرح تمامی شکایات یا دعاوی حقوقی که آن شرکت در اجرای وظایف قانونی خود مطرح می‌کند، معاف دانست؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : اولاً، منظور از «دولت» د…
تاریخ
1401/10/27
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
ارجاع به ارزیاب و اخذ نظر وی موضوعیت دارد و در راستای سیاست قضازدایی مقنن می‌باشد و طرح دعوا بدون طی فرآیند مذکور در ماده 39 قانون یادشده و تبصره آن برخلاف نظر مقنن است و در حقیقت فرآیند مذکور از مقدمات لازم برای طرح دعواست که بدون طی آن دعوا قابل استماع نیست و دادگاه باید به استناد ماده 2 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 قرار عدم استماع دعوا صادر کند؛ مگر آن‌که…
تاریخ
1401/10/26
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
مبهم است، هرگاه محکوم¬علیه دادخواست اعسار تقدیم کرده باشد و در اثناء رسیدگی به دعوای اعسار، طرفین راجع به پرداخت محکوم¬به، به نحو اقساط توافق نمایند و دادگاه در این مورد گزارش اصلاحی صادر کند، در حقیقت تقسیط محکوم¬به با توافق طرفین صورت گرفته است و بر اساس گزارش اصلاحی صادره رفتار می¬شود. حال چنانچه متعاقباً مالی از محکوم¬علیه معرفی شود، مانع از استیفای بخش اجرانشده آن از اموال به دست آمده یا مطا…
تاریخ
1401/10/26
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه به موجب وکالتنامه تنظیمی وکیل حق دفاع در برابر دعوای تقابل را داشته باشد و خوانده در جلسه اول رسیدگی دعوای تقابل با چند خواسته مطرح کند: 1- آیا وکیل الزامی به ارائه وکالتنامه جدید جهت این دعاوی دارد؟ 2- در صورت منفی بودن پاسخ، آیا دفاع در این دعاوی مستلزم ابطال تمبر مالیاتی بر مبنای خواسته‌های مطروحه در دادخواست متقابل در وکالتنامه سابق ارائه شده است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی…
تاریخ
1401/10/26
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : به موجب ماده 28 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379: در مواردی که دادگاه‌ها اعم از عمومی انقلاب و نظامی به صلاحیت مراجع غیر قضایی از خود نفی صلاحیت کنند یا خود را صالح بدانند پرونده برای حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال خواهد شد؛ همچنین وفق ماده 14 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1394 در صورت بروز اختلاف در صلاحیت شورای حل اختلاف با سایر مراجع غیر دادگستری…
تاریخ
1401/10/26
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که مرجع قضایی رسیدگی‌کننده با توجه به دلایل متقن موجود در پرونده، احراز نموده که متهم قصد حمل تریاک را داشته و قصد حمل مواد مخدر از نوع شیشه نداشته است، نمی‌توان او را به صرف رفتار مادی ارتکابی به لحاظ حمل شیشه مجازات نمود ولیکن با تطبیق فرض سؤال با مقررات ماده 122 قانون یادشده و تبصره آن، عمل ارتکابی از مصادیق شروع به جرم (شروع به جرم حمل تریاک به میزان منظور) بوده و مطابق آن قابل مجازات خواهد ب…
تاریخ
1401/10/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، پس از گذراندن حداقل مجازات قانونی، دادستان، قاضی اجرای احکام کیفری یا محکوم‌علیه می‌توانند تعلیق اجرای مجازات را درخواست کنند. ثانیاً، مقنن در ماده واحده الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 12/7/1396، اصطلاح «نهادهای ارفاقی» را به کار برده و تعریفی از آن ارایه نداده است؛ ولی با توجه به دو مصداقی که ذکر کرده است (تعلیق اجرای مجازات و آزادی مشروط) و استثناهایی که آورده است (مصادیق تبص…
تاریخ
1401/10/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که فروش ملک مشاع از ترکه درخواست شده است، صدور دستور فروش نسبت به آن در صورتی امکان‌پذیر است که در مقام تقسیم، امکان تعدیل یا رد آن نباشد و همچنان متقاضی دستور فروش به همراه دیگر ورثه مالک مشاعی آن مال باشد. در صورتی که در مقام تقسیم به تعدیل یا رد، مالکیت مال موضوع سؤال از حالت اشاعه خارج شود و در ملکیت یکی از ورثه قرار گیرد، درخواست دستور فروش و رسیدگی به آن موضوعاً منتفی است. بدیهی است استماع…
تاریخ
1401/10/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به تبصره ماده یک قانون تشکیل صندوق حمایت وکلا و کارگشایان دادگستری مصوب 1355 که تعدادی از وکلا از جمله وکلای بازنشسته را از شمول مقررات حمایتی این قانون مستثنی دانسته است، آیا این عده از وکلا موظف به پرداخت وجوه موضوع ماده 8 قانون یادشده می‌‌باشند؟ به عبارت دیگر، آیا تکلیف مقرر در ماده 8 قانون مذکور با برخورداری یا عدم برخورداری از حمایت صندوق، مرتبط است؟ نظریه مشورتی اداره کل ح…
تاریخ
1401/10/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در بسیاری موارد شهرداری‌ها به لحاظ ارزش افزوده ملک ناشی از احداث بلوار، مبلغی را از مالکان با عنوان حق مشرفیت «یا مرغوبیت یا ارزش افزوده قیمت ملک» دریافت می‌کنند و مالکان با طرح دعوا در مراجع قضایی حق مشرفیت را غیرقانونی دانسته و خواهان استرداد این وجوه از شهرداری هستند. آیا اخذ حق مشرفیت «یا مرغوبیت یا ارزش افزوده قیمت ملک» توسط شهرداری‌ها وجاهت قانونی دارد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی…
تاریخ
1401/10/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
اینجاست که در پرونده‌های سرقت یا کلاهبرداری، ممکن است اعاده دادرسی نسبت به مقدار مال یا جزای نقدی یا وجود یا عدم وجود برخی از شکات و غیره پذیرفته شود. آیا در این فروض دادگاه هم‌عرض می‌تواند علاوه بر موارد فوق‌الذکر، در اصل اتهام و محکومیت محکوم‌علیه تشکیک ایجاد کرده و مبادرت به صدور حکم برائت نماید و یا اینکه صرفاً اختیار تصمیم‌گیری در موارد تجویز اعاده دادرسی را دارد؟
تاریخ
1401/10/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- با توجه به مهلت شهرداری برای پرداخت محکوم‌به در مواقع محکومیت شهرداری بر اساس لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنامه‌های عمومی، عمرانی و نظامی دولت مصوب 1358 شورای انقلاب با اصلاحات بعدی، ملاک تعیین قیمت روز ملک چه زمانی است؟ 2- آیا می‌توان زمان اجراییه را ملاک تعیین قیمت روز قرار داد و یا آن‌که زمان صدور رأی قطعی ملاک است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضایی…
تاریخ
1401/10/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : الف- جرم نگهداری تجهیزات دریافت از ماهواره، در صلاحیت مستقیم دادگاه است یا در صلاحیت شورای حل اختلاف؟ ب- در خصوص تعیین تکلیف تجهیزات مذکور دو شیوه اعمال می‌شود؛ برخی شعب به استناد تبصره ماده 3 قانون ممنوعیت به‌کارگیری تجهیزات دریافت از ماهواره مصوب 1373 حکم به ضبط به نفع سازمان صدا و سیما صادر می‌کنند و برخی دیگر با استناد به اینکه به موجب ماده 77 قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب…
تاریخ
1401/10/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با عنایت به تبصره 40 قانون شورای حل اختلاف مصوب 1394 که مقرر می‌دارد: در صورت شرکت اعضاء و کارکنان شوراهای حل اختلاف موضوع این ماده در آزمون‌های استخدام اداری دادگستری از بیست درصد (20%) سهمیه استخدام برخوردار و مدت خدمت آنان با تأیید رئیس شورای حل اختلاف استان از شرایط سنی کسر و همچنین این مدت در صورت وجود سابقه قبلی مبنی بر پرداخت حق بیمه مطابق مقررات مربوطه جزء سنوات خدمت آنان محسوب…
تاریخ
1401/10/19
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در خصوص حکم مقرر در ماده 62 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 مبنی بر تقاضای استفاده از پابند الکترونیکی (سامانه‌های الکترونیکی) که منوط به وجود شرایط مقرر در تعویق مراقبتی شده است، آیا به صرف درخواست محکوم‌علیه، قاضی اجرای احکام کیفری مکلف است بدون بررسی شرایط، آن را جهت بررسی به دادگاه صادرکننده رأی قطعی ارسال نماید یا اینکه قاضی اجرای احکام کیفری نیز وظیفه بررسی شرایط قانونی مندرج در تعو…
تاریخ
1401/10/19
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : مطابق تبصره ذیل ماده 23 آیین‌نامه اجرایی سازمان تعزیرات حکومتی مصوب 1/8/1373 با اصلاحات و الحاقات بعدی هرگاه محکوم‌علیه و یا رؤسای سازمان‌های تعزیرات حکومتی و بازرسی و نظارت، آرای قطعی شعب تعزیرات حکومتی را خلاف قانون بدانند، می‌توانند با ذکر دلیل از وزیر دادگستری تقاضای رسیدگی مجدد نمایند. چنانچه وزیر دادگستری تقاضا را وارد تشخیص دهد و یا رأسا رأی را غیر قانونی بداند، پرونده را جهت رسی…
تاریخ
1401/10/19
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1401 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی