استعلام : دعوای قلع و قمع مستحدثات باید به طرفیت چه شخصی اقامه شود؟ احداث‌کننده و یا متصرف؟ به عبارت دیگر، چنانچه هویت دقیق احداث‌کننده بنا مشخص نباشد و یا آنکه به رغم مشخص بودن این موضوع، مستحدثات در تصرف شخصی غیر از احداث‌کننده ابنیه باشد، آیا صرف اقامه دعوا به طرفیت متصرف کافی و مسموع است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : از مواد 317، 323، و 327 قانون مدنی چنین مستفاد است که مالک حق دا…
تاریخ
1404/07/07
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : ملاک در تشخیص صلاحیت در جرم تخریب عمدی، میزان خسارت اولیه اعلامی توسط شاکی در متن شکواییه است و یا مبلغ اعلامی توسط کارشناس رسمی و یا مبلغ اصلاحی توسط شاکی در جریان تحقیقات مقدماتی؟ برای مثال، چنانچه مبلغ اعلامی در خصوص میزان خسارت در متن شکواییه، کمتر از حد نصاب مقرر در ماده 677 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات مصوب 1375) یعنی مبلغ سیصد و سی میلیون ریال باشد؛ اما در جریان تحقیقات و پس از ا…
تاریخ
1404/07/07
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به بند «الف» تبصره 5 ماده 13 قانون تأمین مالی تولید و زیر ساخت‌ها مصوب 1402 و مواد 7 و 7 مکرر قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل چهل و چهارم قانون اساسی مصوب 1386 با اصلاحات و الحاقات بعدی که بر تمام مجوزهای کسب و کار حاکم هستند و بویژه با عنایت به تبصره 4 ماده یک قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب و کار مصوب 1401 با اصلاحات بعدی که بیان می‌دارد: «وضع هر گونه محدودیت و مانع در مسیر صدور م…
تاریخ
1404/07/07
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
به لحاظ تفاوت موضوع منتفی است. بنا به مراتب پیش‌گفته، در فرضی که مولی‌علیه دارای ولی قهری باشد و اخذ اجازه خروج از کشور به دلیل غیبت یا حبس ولی قهری و یا به هر علت دیگری امکانپذیر نباشد، وفق ماده 1187 قانون مدنی در خصوص تعیین امین اقدام می‌شود. بدیهی است در این صورت، اختیارات امین به مانند قیم است؛ صدور گذرنامه با اجازه کتبی امین مزبور نیز ممکن است و در مورد اشخاص بالغ کمتر از هجده سال که به قیم…
تاریخ
1404/07/07
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : همانگونه که مستحضرید در ماده 76 آیین‌نامه قانون دفاتر اسناد رسمی و کانون سردفتران و دفتریاران مصوب 1399/12/28 با اصلاحات بعدی، تکلیف این قانون برای برقراری پوشش بیمه‌ای این اشخاص و افراد تحت تکفل آنها پیش‌بینی شده است؛ درج عبارت «تحت‌الکفاله» در تبصره این ماده مغایر حکم بند 3 ماده 48 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 و موجب محدود شدن دایره شمول مقرره صدرالذکر و در مغایرت با حکم تبصره یک ماد…
تاریخ
1404/07/06
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، منتفی شدن اجرای حکم تقسیط موضوع حکم اعسار به جهت اعلام رضایت محکوم‌له در آن پرونده، مانع تسری حکم تقسیط در پرونده دیگر نیست. 2- در خصوص مرجع صالح برای رسیدگی به دعوای تعدیل اقساط، باید قائل به تفکیک شد؛ چنانچه درخواست تعدیل نسبت به اقساط موضوع حکم اعسار باشد، با توجه به ماده 24 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 و ماده 13 قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی مصوب 13…
تاریخ
1404/07/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و مطالبه دیه از سوی اتباع خارجی؛ آیا بین اقامت مجاز یا غیر مجاز این افراد برای پذیرش درخواست آنان تفاوتی وجود دارد؟ توضیح آنکه، برخی محاکم، قانون جمهوری اسلامی ایران در پرداخت دیه را بر اتباع غیر مجاز حاکم نمی‌دانند. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : پرداخت دیه به زیان‌دیده، اولیای دم وی و یا قائم‌مقام آنان حکمی عام است و با مجاز بودن یا…
تاریخ
1404/07/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : اولاً، با توجه به ماده 98 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، آیا افزایش خواسته صرفاً ناظر بر کمیت است؛ مانند افزایش مبلغ ریالی در دعاوی مطالبات یا مساحت و غیره است و یا آنکه شامل اضافه نمودن «ارزش خواسته» در خواسته‌های مالی غیر پولی هم می‌شود؛ مانند خواسته خلع ید و الزام به تنظیم سند رسمی در دادخواست به مبلغ یک میلیارد ریال تقویم شده و خواهان در جلسه نخس…
تاریخ
1404/07/02
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : قانون‌گذار در بند «پ» ماده یک قانون برنامه پنجم‌ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مصوب 1403 اقدام به بازتعریف عبارت «دستگاه‌های اجرایی» نموده است؛ با توجه به تفاوت این تعریف نسبت به تعاریف گذشته؛ همانند ماده 5 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386 با اصلاحات بعدی و یا ماده 29 قانون برنامه پنج‌ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1395 با اصلاحات بعدی، ابهامات…
تاریخ
1404/07/01
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که مالک عملاً و بدون رعایت ترتیبات مذکور در ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی و تبصره‌های آن مبادرت به تفکیک یک قطعه ملک دارای شرایط مذکور در این ماده نموده است، تفکیک صورت گرفته فاقد آثار قانونی بوده و اخذ سند بعدی و یا هر گونه اقدام دیگری منوط به تفکیک وفق ماده 101 قانون یاد‌شده با پرداخت قدرالسهم شهرداری مطابق تبصره 3 این ماده بر اساس سند رسمی مالکیت است. ثانیاً، در صو…
تاریخ
1404/06/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
آمده است، سازمان جهاد کشاورزی در جرم تغییر کاربری غیر مجاز شاکی محسوب نمی‌شود؛ زیرا با توجه به ماده 9 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 و قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها مصوب 1374 با اصلاحات و الحاقات بعدی؛ بویژه تبصره 2 (اصلاحی 1385) ماده یک این قانون و نیز قسمت اخیر ماده 10 آن (الحاقی 1385)، به نظر می‌رسد سازمان جهاد کشاورزی اعلام کننده جرم است و نه شاکی. ثانیاً، با توجه استثنایی بودن صلاح…
تاریخ
1404/06/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1404 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )