استعلام : با عنایت به اینکه وفق ماده 23 آییننامه اجرایی قانون رسیدگی به تخلفات اداری مصوب 27/7/1373 هیأت وزیران با اصلاحات بعدی ابلاغ وقت رسیدگی اوراق و آرای صادره از هیأتهای بدوی و تجدید نظر رسیدگیکننده باید بر اساس مقررات قانون آیین دادرسی مدنی صورت پذیرد و از آنجا که در قانون رسیدگی به تخلفات اداری مصوب 1373 و آییننامه اجرایی آن حکم صریحی مبنی بر لزوم مداخله وکیل دادگستری در فرآیند رسیدگی…
تاریخ
1405/04/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : همانگونه که مستحضرید وفق بندهای 3 و 4 ماده 38 قانون بخش تعاونی اقتصاد جمهوری اسلامی ایران مصوب 1370 با اصلاحات و الحاقات بعدی، شرط تصدی سمتهای هیأت مدیره، هیأت رئیسه، مدیر عامل و بازرس شرکتهای تعاونی و اتاقهای تعاون، عدم سابقه محکومیت به جعل، ارتشاء، اختلاس، خیانت در امانت، تدلیس، تصرف غیر قانونی در اموال دولتی و ورشکستگی به تقصیر است. با عنایت به اینکه بر اساس مفاد ماده 25 و بند «ر»…
تاریخ
1405/04/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، اعلام تعلیق متهم به اداره یا سازمان ذیربط از وظایف دادستان است یا دادگاه کیفری دو؟ 3- آیا صرفاً لفظ و عبارت «کیفرخواست» در معنای مضیق آن مدنظر است و یا اینکه ذکر عبارت کیفرخواست در متن ماده از باب غلبه تعداد موارد صدور کیفرخواست بر موارد صدور قرار جلب به دادرسی توسط دادگاه است؟ به عبارت دیگر، آیا دادسرا در اینگونه موارد میتواند با استناد به اینکه خود کیفرخواست صادر نکرده است، از اعلام لزوم ت…
تاریخ
1405/04/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
مشمول ماده 342 قانون یادشده است و باید وفق ماده 345 قانون ناظر به ماده 342 این قانون، اخطار رفع نقص مبنی بر ارائه مستندات عزل یکی از دو وکیل دیگر صادر شود.
تاریخ
1405/04/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
در دادگاههای نخستین موضوعیت پیدا نمیکند؛ زیرا در هر صورت دادگاه نخستین مکلف به رسیدگی و صدور حکم در تمامی موارد میباشد. ج) در مورد ماده 425 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، هرچند ظاهراً دادگاه پس از پذیرش اعتراض ثالث فقط باید رأی خودش را الغا کند و ملزم به تعیین تکلیف در خصوص دعوای مطروحه (چنانچه اعتراض ثالث نسبت به رأی قطعی بدوی باشد) و یا تعیین تکلیف نسبت ب…
تاریخ
1405/04/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که صورتجلسه احراز تصرف زارع که مقدمه عملیات اجرایی قانون اصلاحات ارضی در صدور سند مالکیت است، به صدور سند رسمی مالکیت منتهی شده است و مهلت سه ماهه مندرج در تبصره 2 این ماده واحده نیز سپری شده است، موضوع مختومه محسوب میشود و موجب قانونی برای رسیدگی به اعتراض مالک پیشین وجود ندارد. ثانیاً، صرفنظر از عدم قابلیت استماع دعوا، با توجه به ترافعی بودن موضوع و استثنایی بودن صلاحیت شورای اصلاحات ارضی به…
تاریخ
1405/04/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که در دو فقره اجراییه، طرفین متقابلاً به پرداخت وجه و خسارت تأخیر تأدیه به یکدیگر محکوم شدهاند و دو دین تا میزان برابر تهاتر شده و قسمتی از محکومبه پرداخت و قسمتی دیگر باقی مانده است و پس از آن با درخواست اعاده دادرسی، یکی از احکام نقض شده است، اولاً، با نقض یکی از احکام و اعمال ماده 39 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356، تهاتر قبلی کان لم یکن میشود. ثانیاً، حکم دیگر که معتبر و به قوت خود باقی ا…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به ماده 19 قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بیسرپرست و بدسرپرست مصوب 1392 که به صراحت کودک یا نوجوان تحت سرپرستی را در صورت فوت سرپرست در حکم افراد تحت تکفل متوفی و برخوردار از مزایای مستمری دانسته است و با لحاظ ماده یک این قانون که هدف اصلی آن را حمایت همهجانبه از منافع علیه کودکان و نوجوانان اعلام نموده است، آیا برخی حقوق مالی ناشی از رابطه استخدامی متوفی نیز باید در زمره مز…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
آمده است، مصداق «شغل» مندرج در اصل یکصد و چهل و یکم قانون اساسی و ماده واحده یادشده محسوب نمیشود تا با ممنوعیت قانونی مواجه باشد. دوم. آنچه در بند 2 ماده 17 قانون نظارت بر رفتار قضات مصوب 1390 برای دارندگان پایه قضایی منع شده است، «اشتغال همزمان به مشاغل مذکور در اصل یکصد و چهل و یکم (141) قانون اساسی یا کارشناسی رسمی دادگستری، مترجمی رسمی، تصدی دفتر ازدواج، طلاق و اسناد رسمی و اشتغال به فعالیت…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، با لحاظ بند یک ماده 15 قانون موافقتنامه همکاری قضایی بین جمهوری اسلامی ایران و جمهوری اسلامی افغانستان مصوب 1388 و ماده 17 قانون مدنی این کشور، اتباع کشور افغانستان از نظر احوال شخصیه تابع مقررات دولت متبوع خود میباشند؛ مگر آنکه پناهنده باشند که در این صورت مطابق ماده 12 کنوانسیون ژنو مربوط به وضع پناهندگان و پروتکل آن مصوب 1355، احوال شخصیه آنان تابع قانون محل اقامت است.
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : پیرو نظریه مشورتی شماره 7/1403/1002 مورخ 1404/6/29 آن اداره کل مبنی بر عدم صلاحیت دادگاه صلح برای رسیدگی به بزه تغییر کاربری غیر مجاز اراضی زراعی و باغها موضوع ماده 3 قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها مصوب 1374 با اصلاحات و الحاقات بعدی و در نهایت درجه 7 تلقی نکردن این بزه به دلیل وجود قلع و قمع در بین مجازاتهای این بزه، ضمن قدردانی از نظریات ارزشمند آن مرجع به استحضار میرساند نظ…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- در درخواست یا دعوای تقسیم ترکه آیا مالکیت مورث باید مسلم باشد؟ به عنوان مثال، چنانچه یکی از وراث منکر مالکیت مورث باشد یا مدعی باشد که ملک را از مورث یا وراث یا برخی از آنها خریداری کرده، تکلیف دادگاه چیست؟ 2- در دعوای افراز مال مشاع، آیا مالکیت طرفین باید مسلم باشد؟ چنانچه خوانده ادعای جعلی بودن مبایعهنامه خواهان (به عنوان شریک ادعایی) را داشته باشد، تکلیف چیست؟ با توجه به اختلاف د…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که برنده مزایده مدعی است در فرایند برقراری مزایده از طریق سامانه ستاد (سامانه تدارکات الکترونیکی دولت) به اشتباه رقم پیشنهادی را که مورد قصد وی نبوده است، وارد کرده و در نتیجه اعلام چنین قیمتی، وی به عنوان برنده مزایده معرفی شده است و عدم تأیید صحت مزایده را از اجرای احکام مدنی درخواست کرده است، اینکه آیا اشتباهی صورت گرفته است و یا تعمدی برای جلوگیری از برنده شدن دیگر شرکتکنندگان در مزایده وجود…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در ماده 158 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356 در خصوص محاسبه و دریافت هزینههای اجرایی دو حکم متفاوت پیشبینی شده است. در دعاوی با موضوع وجه نقدی، پنج درصد مبلغ محکومبه بابت حق اجرای حکم از محکومعلیه وصول میشود؛ اما در دعاوی که خواسته وجه نقد نیست، حق اجرا به مأخذ بهای خواسته که در دادخواست تعیین و مورد حکم قرار گرفته است، محاسبه میشود؛ مگر آنکه دادگاه قیمت دیگری برای خواسته معین کر…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، با توجه به اتهامات اولیه که در مجموع برای دادگاه کیفری یک ایجاد صلاحیت کرده است (تثبیت صلاحیت) در ادامه نیز رسیدگی در صلاحیت دادگاه کیفری یک خواهد بود و صدور قرار منع تعقیب در خصوص اتهام موضوع صلاحیت این دادگاه، مسقط صلاحیت ایجاد شده برای دادگاه مذکور در رسیدگی به دیگر اتهامات متهم (که اصولاً در صلاحیت دادگاه کیفری دو است) نمیباشد (استمرار صلاحیت ایجاد شده). بر این اساس در فرض سؤال، دادگاه کیف…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا قرارهای تأمین کیفری منتهی به بازداشت متهم؛ بویژه قرار بازداشت موقت صادر شده توسط دادیار و یا بازپرس کشیک (قاضی کشیک)، حسب مورد مستلزم موافقت و تأیید و یا اظهار نظر دادستان است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : از اطلاق عبارات مواد 92 و 240 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 (از حیث زمان صدور قرار) چنین مستفاد است که قرار بازداشت موقت و قرارهای تأمین کیفری منتهی به بازداشت (اخ…
تاریخ
1405/04/29
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در موارد تغییر رنگ پوست (سرخی، کبودی و سیاهی) و تورم، آیا میتوان قسامه را اجرا کرد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : به موجب مواد 208 و 454 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، قسامه به طور مطلق به عنوان یکی از ادله اثبات دیه شمرده شده است؛ بنابراین هر جنایتی که به کبودی، سیاهشدگی، سرخشدگی (تغییر رنگ) یا تورم منتهی شود نیز با قسامه قابل اثبات است. شایسته ذکر است به تصریح ماده 449 ق…
تاریخ
1405/04/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که عین مستأجره مشمول قانون روابط موجر و مستأجر مصوب 1356 بوده و در اثناء مدت اجاره عیبی در عین مستأجره حادث شده که آن را از قابلیت انتفاع خارج نموده و رفع عیب مقدور نبوده و در اجرای بند 2 ماده 12 و ماده 13 قانون یادشده به تقاضای مستأجر حکم فسخ اجاره صادر و تخلیه انجام شده است، با عنایت به اینکه در قانون یادشده برای این حالت که فسخ اجاره به تقاضای مستأجر بوده و خود وی عین مستأجره را تخلیه کرده است…
تاریخ
1405/04/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، زوجه مهریه خود را در سال 1405 مطالبه کند، با توجه به اینکه شاخص سال 1395 (سال فوت زوج) مشخص است، مهریه زوجه باید بر اساس شاخص سال 1395 محاسبه شود و یا بر اساس شاخص سال 1394؟
تاریخ
1405/04/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که طفلی بر اساس قاعده فراش ملحق به شوهر است و شوهر در موعد مقرر در ماده 1162 قانون مدنی دعوای نفی ولد را مطرح نکرده است؛ اما جد پدری پس از فوت پدر، دعوای نفی نسب را مطرح کرده است و با ارجاع به پزشکی قانونی، نتیجه آزمایش ژنتیک بر عدم تطابق «دی ان ای» جد پدری و طفل (نوه) دلالت دارد، اولاً، از آنجا که دعوای نفی ولد از سوی پدر اقامه نشده است و در واقع پدر لحوق فرزند به خود را پذیرفته است، دعوای بعدی…
تاریخ
1405/04/28
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به مواد 32 و 31 قانون محاسبات عمومی کشور مصوب 1366 با اصلاحات و الحاقات بعدی و آییننامه اجرایی بند «ج» ماده 54 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 12/10/1388 وزرای عضو کمیسیون امور اجتماعی و دولت الکترونیک هیأت دولت با اصلاحات و الحاقات بعدی، در خصوص کارمندانی که پیش از صدور رأی وحدت رویه شماره 422 تا 427 مورخ 1390/10/5 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، پست سازمانی آنها تغییر (تنزل) یافت…
تاریخ
1405/04/27
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که سهم یک نفر از مالکان مشاعی در توقیف است، صدور دستور فروش با رعایت مقررات ماده 55 قانون اخیرالذکر امکانپذیر است و در هر صورت، فروش و مزایده این ملک که در توقیف است، بدون رعایت حقوق توقیفکننده مقدم امکانپذیر نیست. ثانیاً، با توجه به فلسفه وضع ماده 56 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356 مبنی بر حمایت از حقوق شخصی که مال به نفع وی توقیف شده است، در فرض سؤال که ملک مشاع دارای یک یا چند مورد سابقه ت…
تاریخ
1405/04/27
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، با لحاظ بندهای 2، 3، 4، 5 و 6 ماده یک و همچنین ماده 2 دستورالعمل یادشده، صندوقهای بازنشستگی باید در امر احراز صلاحیت مدیران و نمایندگان تمامی شرکتهای اصلی، تابعه، وابسته و همچنین شرکتهای زیرمجموعه با یک یا دو واسطه یا بیشتر و همچنین هلدینگهای صندوقهای مذکور، مقررات این دستورالعمل را رعایت کنند. شایسته ذکر است هیأت رئیسه و رئیس صندوقهای بازنشستگی و معاونان آنها از شمول دستورالعمل خارج می…
تاریخ
1405/04/27
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی