استعلام : چنانچه در دعوای مطالبه خسارات وارده به ملکی که دارای پلاک ثبتی است، خواهان دارای سند عادی باشد و به موجب مبایعه‌نامه عادی ملک را از مالک رسمی خریداری کرده باشد، با توجه به ماده 22 قانون ثبت اسناد و املاک کشور مصوب 1310 با اصلاحات و الحاقات بعدی، آیا دادگاه می‌تواند به دعوا رسیدگی ماهوی نماید یا با توجه به عدم مالکیت رسمی خواهان و به سبب ذی‌نفع نبودن وی باید قرار رد دعوا صادر کند؟ نظریه…
تاریخ
1402/04/17
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آرای داوری که به جهت عدم تجدید نظرخواهی قطعیت می‌یابد، آیا قابل اعاده دادرسی به جهات مندرج در ماده 426 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 می‌باشد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : اولاً، آرای داوری قابل تجدید نظرخواهی نیست و صرفاً در حدود ماده 489 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، می‌توان ابطال آن را درخواست کرد.…
تاریخ
1402/04/17
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
برده یا مدعی است که سند در شرایط قانونی نبوده است که دستور اجرا را ایجاب کند. ثانیاً، مقنن در قسمت اخیر ماده 23 اصلاحی 13/8/1397 قانون صدور چک طرح دعاوی حقوقی یا کیفری متعددی را از سوی صادرکننده یا قائم‌مقام قانونی او به صورت تمثیلی پیش‌بینی کرده است و پس از اثبات این دعاوی، دادگاه صادرکننده اجراییه مربوط به چک با عنایت به ماده 11 یا 24 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356، حسب مورد دستور ابطال یا اص…
تاریخ
1402/04/17
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه جلسه‌ای برای استماع گواهی گواهان خواهان تعیین در تاریخ مقرر، خواهان یکی از گواهان خود را معرفی و درخواست کند برای گواه دیگر اخطاریه تنظیم و ابلاغ شود، تکلیف دادگاه چیست؟ آیا باید گواهی گواه حاضر را استماع و با توجه به عدم اجرای تکلیف قانونی خواهان مبنی بر حاضر کردن هر دو گواه، در خصوص گواهی دوم اقدام خاصی انجام ندهد و یا آنکه باید با اخطار به گواه دیگر جهت حضور در موعد مقرر، جلسه…
تاریخ
1402/04/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : همانگونه که مستحضرید وفق ماده 13 قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1367 با اصلاحات و الحاقات بعدی هرگاه کسی واحد صنعتی، تجاری، خدماتی و یا محل مسکونی خود را برای انبار کردن، تولید و یا توزیع مواد مخدر معد سازد و یا مورد استفاده قرار دهد و یا به این منظور در اختیار دیگری قرار دهد، واحد مذکور به نفع دولت ضبط می‌گردد؛ با عنایت به حکم این ماده، آیا میزان و نوع مواد مکشوفه در اجرای ماده مؤثر اس…
تاریخ
1402/04/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : به استحضار می‌رساند در خصوص برخی اراضی کشور، علاوه بر اجرای تصویب‌نامه قانون ملی شدن جنگل‌های کشور مصوب 1341، بر اساس قسمت اول ماده 56 قانون حفاظت و بهره‌برداری از جنگلها و مراتع مصوب 1346 با اصلاحات و الحاقات بعدی و ماده 2 آیین‌نامه اجرایی ماده (2) قانون حفظ و حمایت از منابع طبیعی و ذخایر جنگلی کشور مصوب 16/12/1371 هیأت وزیران و قوانین حاکم بر اراضی موات؛ از جمله قانون اراضی شهری مصوب…
تاریخ
1402/04/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که متهم بر اساس مواد 64 و 86 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 به پرداخت جزای نقدی معینی به عنوان «جایگزین حبس» محکوم شده است، در صورت عجز از پرداخت جزای نقدی، قاضی اجرای احکام کیفری مطابق ماده 70 قانون پیش‌گفته، محکوم را جهت تحمل مجازات اصلی (حبس) به زندان معرفی می‌کند و اگر در اثنای اجرای مجازات حبس، محکوم‌علیه آمادگی خود را برای پرداخت جزای نقدی اعلام کند، از آنجا که عجز از پرداخت جزای نقدی منتفی…
تاریخ
1402/04/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- با توجه به رأی وحدت رویه شماره 720 مورخ 3/3/1390 هیأت عمومی دیوان عالی کشور، آیا سازمان تأمین اجتماعی می‌تواند به جهت عدم تأیید اشتغال کارگر در کمیته‌های اشتغال سازمان تأمین اجتماعی از اجرای رأی قطعی هیأت تشخیص اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی استنکاف نماید؟ 2- آیا سازمان تأمین اجتماعی می‌تواند به عنوان معترض ثالث به این آراء اعتراض کند؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، نحوه رسیدگی به این اعتر…
تاریخ
1402/04/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا مطلق کارکنان دستگاه قضایی از داوری ممنوع هستند یا مقصود از کارکنان شاغل در محاکم قضایی مندرج در ماده 470 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، فقط کارکنان دادگاه‌ها است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : اولاً، با توجه به صراحت ماده 470 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، کلیه قضات؛ اعم از اینکه در دادگاه‌ها، دیوا…
تاریخ
1402/04/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که دادگاه متعاقب اجرای ماده 276 قانون یادشده (نقض قرار منع تعقیب و صدور قرار جلب به دادرسی) پس از شروع به رسیدگی، عنوان صحیح اتهامی رفتار انتسابی به متهم را غیر از اتهامی که نسبت به آن قرار جلب به دادرسی صادر شده است، تشخیص می‌دهد، ضمن تدارک و تضمین حقوق دفاعی متهم موضوع ماده 5 قانون پیش‌گفته اتهام جدید را به متهم تفهیم می‌کند.
تاریخ
1402/04/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
به نحو مطرح شده موردی و ناظر به مصداق خاص است و با توجه به ماده 3 «دستورالعمل نحوه استعلام حقوقی و پاسخ به آن در قوه قضاییه مصوب 19/9/1398» این اداره کل از پاسخ‌گویی به سؤال‌های مصداقی یا مربوط به پرونده خاص معذور است و تشخیص مصداق بر عهده مرجع رسیدگی‌کننده است. 2- هرچند در توقیف و فروش سهام شرکت‌های سهامی باید مقررات قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356؛ از جمله اقدام از طریق مزایده رعایت شود؛ اما ب…
تاریخ
1402/04/10
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : به استحضار می‌رساند در خصوص ملاک تشخیص اراضی موات شهری اختلاف نظر است. برخی اعضای کمیسیون موضوع ماده 12 قانون زمین شهری مصوب 1366 با اصلاحات و الحاقات بعدی، سال 1358 را معیار دانسته و با بررسی عکس‌های هوایی در آن سال اتخاذ تصمیم می‌نمایند و بر این اساس چنانچه ملک در عکس هوایی سال 1358 سابقه احیاء نداشته باشد، ملک را به عنوان موات معرفی می‌کنند. بعضی دیگر هرچند عکس هوایی سال 1358 را ملاک…
تاریخ
1402/04/10
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
تقاضای تعلیق پس از گذراندن مجازات قانونی، از سوی دادستان، قاضی اجرای احکام یا محکوم علیه تقاضا شود. ج) با توجه به اینکه اجرای مجازات حبس تحت نظارت سامانه‌های الکترونیکی با هدف مقنن از وضع تبصره ماده 45 الحاقی به قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر دایر بر حتمیت اجرای مجازات‌ها منافات ندارد، بنابراین اعمال نظام آزادی تحت نظارت سامانه‌های الکترونیکی که ناظر به شیوه اجرای مجازات حبس است از قلمرو…
تاریخ
1402/04/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به عدم ذکر شیربها در ماده 4 قانون حمایت خانواده مصوب 1391، مطالبه شیربها در صلاحیت دادگاه عمومی حقوقی است یا دادگاه خانواده؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : مستند به ماده 4 قانون حمایت خانواده مصوب 1391، صلاحیت دادگاه خانواده امری استثنایی و صرفاً محدود به بند‌های هجده‌گانه مذکور در این ماده و همچنین رسیدگی به وضعیت مخاطره‌آمیز اطفال و نوجوانان موضوع ماده 29 قانون حمایت…
تاریخ
1402/04/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : یکی از علل رسوب پرونده‌ها در واحدهای قضایی به ویژه در واحدهای اجرای احکام کیفری و مدنی و عدم اجرای احکام صادره در موعد مقرر و همچنین یکی از علل اطاله دادرسی منجر به ایجاد نارضایتی، متواری شدن برخی از متهمین و محکومین و عدم دسترسی به آنها به‌رغم انجام اقدامات قانونی می‌باشد. بدین منظور یکی از اقدامات و راهکارهای مؤثر در جهت سهولت شناسایی و دسترسی به متهمان و محکومان، ممنوع‌الخدمات نمودن…
تاریخ
1402/04/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، با توجه به اینکه کارشناسان سازمان‌ها یا ادارات راه و شهرسازی و حمل ونقل و راهداری تابع یک دستگاه (وزارت راه و شهرسازی) هستند، به نظر می‌رسد به استناد ماده 33 قانون یادشده نمی‌توانند در دعاوی و دیگر امور مستلزم امر کارشناسی مربوط به آن وزارتخانه به عنوان کارشناس رسمی مداخله و اظهارنظر کنند؛ مگر در حدود مقرر در ماده یادشده.
تاریخ
1402/04/06
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به اینکه تبصره یک ماده یک قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشا، اختلاس و کلاهبرداری مصوب 1367 با تصویب ماده 15 قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب 1399 حذف شده است، آیا مجازات جرم تحصیل مال از طریق نامشروع قابل تعلیق است؟ به عبارت دیگر، آیا تبصره ماده 2 قانون صدرالذکر به اعتبار خود باقی است یا این تبصره هم به تبع تبصره یک ماده یک این قانون ملغی شده است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه…
تاریخ
1402/04/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در مواردی که تقصیر متهم به همراه آسیب‌پذیری که از قبل در بزه‌دیده وجود داشته است به بروز صدمه بدنی یا فوت منجر می‌شود، نحوه تقسیم مسؤولیت چگونه است؟ آیا باید برای عامل درونی هم سهمی مشخص و به همان میزان از مسؤولیت بزهکار کاست یا صرفنظر از تأثیر عامل درونی همانند بیماری یا ضعف جسمی بزه‌دیده متعهد به جبران خسارت کامل است؟ برای مثال، فرد «الف» در نتیجه درگیری برخی صدمات سطحی بر «ب» وارد می…
تاریخ
1402/04/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در صورتی که در قرارداد سکونت منازل سازمانی، طرفین قانون لازمالاجرا را قانون روابط موجر و مستأجر ذکر کنند، آیا مفاد قانون مذکور از جمله در مبحث تخلیه لازمالاجرا خواهد بود و یا بویژه با توجه به ماده 5 قانون نحوه استفاده از خانه‌های سازمانی مصوب 1346، توافق طرفین خللی به حاکمیت این قانون خاص وارد نمی‌کند؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با توجه به ماده 5 قانون نحوه استفاده از خ…
تاریخ
1402/04/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا قضات شورای حل اختلاف در مقام رسیدگی به دعاوی مربوط به خانواده (مهریه، نفقه و جهیزیه با رعایت نصاب قانونی) و قضات دادگاه عمومی حقوقی که مرجع تجدیدنظر از این آراء هستند، باید در اجرای ماده 3 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 متأهل باشند؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : آنچه در ماده 3 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 به عنوان شرایط قاضی دادگاه خانواده بیان شده است (تأهل و داشتن چهار…
تاریخ
1402/04/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی