استعلام : با توجه به تبصره ماده 100 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، مقصود از سه برابر هزینه دادرسی، هزینه دادرسی دعوای اصلی است و یا دعوای واهی؟ برای مثال، خواهان دعوای اعسار از پرداخت هزینه دادرسی مطرح نموده و دادگاه مراتب ماده 109 پیشگفته را احراز نموده است، در چنین فرضی، سه برابر هزینه دادرسی در دعوای اعسار از هزینه دادرسی کدام هزینه است؟ هزینه دعوی اصلی یا…
تاریخ
1405/02/06
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که موضوع محکومیت انجام عملی از سوی محکومعلیه است و به سبب موضوع عمل، اجرای آن در مهلت ده روز مندرج در ماده 34 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356 امکانپذیر نیست، صرف این امر و انجام بعدی آن در مهلتی متعارف آنگونه که در استعلام آمده است، موجب معافیت محکومعلیه از پرداخت حق اجرا نیست؛ زیرا، معافیت از پرداخت تمام یا بخشی از حق اجرا مستلزم تصریح از سوی مقنن است و در فرض سؤال، نه تنها چنین تصریحی وجود…
تاریخ
1405/02/06
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که وفق صدر ماده 7 و بند «ت» این ماده ناظر به بند «ت» ماده 6 (اصلاحی 1403) قانون مجازات قاچاق اسلحه و مهمات و دارندگان سلاح و مهمات غیر مجاز مصوب 1390 با اصلاحات و الحاقات بعدی، مجازات قانونی جرم نگهداری بیش از یک قبضه سلاح گرم سبک خودکار، علاوه بر جزای نقدی نسبی، حبس تعزیری درجه 3 میباشد، با توجه به تبصره 3 ماده 19 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، جرم ارتکابی، جرم تعزیری درجه 3 است و به استناد بند…
تاریخ
1405/02/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که هیأت مدیره شرکت تعاونی مسکن به استناد مصوبه مجمع عمومی شرکت، برخی املاک شرکت را به فروش رسانیدهاند و ثمن آن نیز به حساب شرکت تعاونی واریز شده است؛ اما با طرح شکایت بعدی از سوی اعضای جدید هیأت مدیره، اعضای سابق بابت عناوین اتهامی خیانت در امانت و تحصیل مال از طریق نامشروع محکومیت قطعی یافتهاند، با فرض جرم بودن رفتار ارتکابی و انطباق آن با هر یک از عناوین مجرمانه خیانت در امانت، تحصیل مال از ط…
تاریخ
1405/02/01
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : رسیدگی به اعتراض به رأی کمیسیون موضوع ماده 12 قانون زمین شهری مصوب 1366 با اصلاحات و الحاقات بعدی در صلاحیت چه مرجعی است؟ آیا وفق تبصره یک ماده 9 قانون افزایش بهرهوری بخش کشاورزی و منابع طبیعی مصوب 1389 با اصلاحات و الحاقات بعدی پس از سپری شدن مدت پنج سال از تاریخ تصویب آن باید در دادگاههای ویژه مستقر در مرکز استان دعوا مطرح شود و یا آنکه بر اساس عمومات حاکم و قانون زمین شهری، دعوا با…
تاریخ
1405/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در پروندهای حکم بر محکومیت شخصی به پرداخت وجه چک صادر میشود و پس از قطعیت حکم، محکومعلیه با تنظیم قرارداد عادی اقدام به پرداخت وجه چک و اخذ رضایت محکومله مینماید، اما این توافق به شعبه بدوی تقدیم نمیشود و محکومله با سوءاستفاده از این خلأ، صدور اجراییه را در خواست میکند؛ در فرایند اجرای حکم، محکومعلیه با ارائه سند عادی یادشده به واحد اجرای احکام توقف اجرا را درخواست میکند؛ اما…
تاریخ
1405/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که فرد به فک رهن محکوم شده است، از آنجا که موضوع محکومیت وی انجام فعل است (فک رهن)؛ هرچند این امر مستلزم پرداخت مطالبات مرتهن باشد، صرف این امر موجب محکومیت مالی تلقی شدن آن نمیشود.
تاریخ
1405/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که دعوای مطالبه خسارت به طرفیت مسبب حادثه و شرکت بیمه مطرح شده است؛ رسیدگی دادگاه محدود به احراز موارد مذکور بوده و با توجه به حکم مقرر در ماده 4 قانون پیشگفته، شرکت بیمه به جبران خسارات وارده در حدود مسؤولیت مندرج در قرارداد بیمه محکوم میشود و در حدود این خسارات که بر عهده شرکت بیمه است، موجبی برای محکوم کردن مسبب حادثه وجود ندارد؛ اما چنانچه طرف دعوا بودن مسبب حادثه همچنین بابت خساراتی باشد ک…
تاریخ
1405/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
مال غیر منقول است، دستور مقتضی را صادر کند و صرف مواردی مانند فراوانی سوابق توقیف قبلی ملک، آنگونه که در فرض سؤال آمده است، مانع از پذیرش وثیقهای که مطابق قانون قابل توثیق است، نمیباشد.
تاریخ
1405/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که نسبت به رأی قطعیتیافته دادگاه بدوی دعوای اعتراض ثالث اصلی مطرح شده است، مقصود از تابع عمومات بودن قابلیت تجدید نظرخواهی این رأی، مقررات فصل دوم از باب چهارم قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، موضوع مواد ۳۳۰ تا ۳۳۳ این قانون است؛ بنابراین در فرض سؤال، چنانچه رای بدوی مطابق مقررات یادشده قابل تجدید نظرخواهی بوده و به جهت عدم تجدید نظرخواهی قطعیت یافته است،…
تاریخ
1405/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در اجرای بند «د» تبصره 20 قانون بودجه سال 1404کل کشور و بند «و» تبصره 20 قانون بودجه سال 1401 کل کشور که مقرر میدارد مشمولین ماده 21 قانون جامع خدماترسانی به ایثارگران که به صورت قراردادی، شرکتی و ... تا بهمن ماه سال 1400 در دستگاه مشغول به کار بودهاند به صورت رسمی تبدیل وضعیت شوند، موضوع تبدیل وضعیت این افراد در دستور کار قرار گرفته، احکام تبدیل وضعیت بسیاری نیز صادر شده است. در ح…
تاریخ
1405/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
چنانچه رشد محکومعلیه در دادگاه صالح احراز نشده باشد، پرداخت محکومبه باید توسط ولی یا قیم محکومعلیه (فرد غیر رشید) از محل اموال وی صورت پذیرد. مفاد ماده 1216 قانون مدنی و ماده 416 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 مؤید این دیدگاه است؛ بر این اساس، از آنجا که شخص غیر رشید از مداخله در امور مالی خود ممنوع است و فاقد اهلیت قانونی برای پرداخت محکومبه است، ممتنع از پرداخت محسوب نمیشود و موجب قانو…
تاریخ
1405/01/31
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا ضمان درک با توافق طرفین ساقط میگردد؟ لازم به توضیح است که طرفین توافق نمودهاند که ضمان درک محدود به ده سال شود حال اینکه خریدار اساساً از تعلق ملک به غیر اطلاعی نداشته است. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : اولاً، چنانچه برای دادگاه احراز شود که قصد طرفین، رفع مسؤولیت بایع از ضمان درک مبیع است، با توجه به ماده 10 قانون مدنی چنین امری فاقد اشکال است و منافاتی با ماده 390 قان…
تاریخ
1405/01/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
فوق پس از رسیدگی به اتهامات برای جرائم 5 و 6 منع تعقیب یا موقوفی تعقیب صادر شود و برای جرایم 7 و 8 قرار مجرمیت صادر شده باشد حال تکلیف دادسرا برای جرایم 7 8 چیست؟ آیا با کیفرخواست به کیفری 2 ارسال شود یا قرار عدم صلاحیت به دادگاه صلح ارسال شود؟
تاریخ
1405/01/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در خصوص محکومیتهایی که صرفا دارای جنبه عمومی شلاق تعزیری یا حبس میباشند و محکوم,لیه در مرحله تحقیقات مقدماتی حاضر نشده و جلب متهم نیز به نتیجه نرسیده است و رأی صادره غیابی بوده و پرونده فاقد قرار تأمین کیفری میباشد آیا قاضی اجرای احکام کیفری جهت دسترسی و دستیابی به محکومعلیه میتواند نسبت هب مسدودی سیمکارتهای محکومعلیه یا توقیف حسابهای نامبرده اقدام نماید. (زیرا در صورت عدم اقدا…
تاریخ
1405/01/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، صرف صدور حکم به ابطال رأی داور در خصوص یک قرارداد به وسیله دادگاه و عدم ابطال آن در مورد دو قرارداد مشابه دیگر، موجب عدول دادگاه از تصمیم خود مبنی بر صدور اجراییه رأی داوری و جریان اجرا در دو پرونده دیگر نمیباشد؛ بلکه دادگاه صادرکننده اجراییه، همانگونه که هنگام صدور اجراییه باید با توجه به ماده 489 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 اتخاذ تصمیم کند، برای عدول ا…
تاریخ
1405/01/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه وثیقهگذار سند مالکیت یک قطعه زمین را برای تودیع وثیقه معرفی کند، از آنجا که این امر محتمل است که در زمان برگزاری مزایده در زمین مذکور بنایی احداث شده باشد و مال موضوع وثیقه تلف حکمی محسوب شود و امکان برگزاری مزایده و انتقال ملک به برنده مزایده فراهم نباشد، آیا میتوان با این استدلال از قبول زمین به عنوان وثیقه امتناع کرد؟ چنانچه وثیقه معرفی شده با مفاد سند ابرازی مغایرت داشته با…
تاریخ
1405/01/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : همانگونه که مستحضرید قانونگذار حساسیت ویژهای نسبت به رعایت قواعد کشف جرم و تعقیب متهم از تحقیقات مقدماتی تا صدور رأی دادگاه بدوی دارد؛ به همین سبب با تصویب قانون احترام به آزادیهای مشروع و حفظ حقوق شهروندی در سال 1382، قضات و ضابطان دادگستری را مکلف به رعایت ضوابط مقرر در بندهای این ماده واحده نموده است و پس از آن به موجب ماده 7 اصلاحی قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 بر اجرای این ق…
تاریخ
1405/01/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : همانگونه که مستحضرید ماده 406 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 با تعریف رأی غیابی، صدور این قسم رأی در جرایمی که فقط جنبه حقالهی دارند، مانند شرب خمر را از احکام غیابی مستثنا کرده است. در خصوص حکم این ماده، خواهشمند است به پرسشهای زیر پاسخ دهید: 1- مقصود از این استثناء و مفهوم آن چیست؟ آیا در صورتی که فقط وکیل حضور دارد و خود متهم حضور پیدا نکرده است، همانگونه که در جرایم تعزیری این…
تاریخ
1405/01/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : شرکت تعاونی مسکن مهر به منظور ساخت مجموعههای آپارتمانی با شرکت عمران (زیر مجموعه وزارت راه و شهرسازی) قرارداد اجارهای با موضوع واگذاری منافع قطعه زمین محل احداث آپارتمانها منعقد میکند؛ شرکت تعاونی با اعضای خود قرارداد پیشفروش مسکن مهر تنظیم میکند و اعضا نیز وجوه موضوع قرارداد را پرداخت مینمایند. در فرض پیشگفته، آیا در صورت محکومیت شرکت تعاونی به پرداخت وجه در حق پیمانکاران، با ت…
تاریخ
1405/01/24
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- آیا توهین به فرد روحانی ملبس با الفاظ زشت یا به شکل عملی (مانند عمامهپرانی) مصداق ماده 513 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 و یا دیگر قوانین محسوب میشود؟ 2- آیا لباس و جایگاه حقوقی روحانیت از مصادیق مقدسات است؟ 3- چنانچه رفتارهای یادشده مصداق توهین عادی باشد، آیا موجب تجری مرتکبان و گسترش این جرم در جامعه و تنزل شأن روحانیت نمیشود؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : 1…
تاریخ
1405/01/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب 1363 با اصلاحات و الحاقات بعدی، چنانچه موقوفهای پس از تصویب و لازمالاجرا شدن این قانون وقف شده باشد و پس از این تاریخ نیز سند رسمی موضوع ماده 22 قانون ثبت اسناد و املاک مصوب 1310 با اصلاحات و الحاقات بعدی برای آن صادر شده باشد، آیا به استناد قانون پیشگفته میتوان اسناد آن را ابطال کرد؟ به عبارت دیگر، آیا قانون صدرالذکر ن…
تاریخ
1405/01/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به اینکه تمامی مراجع مکلف به پاسخگویی و اجرای دستور مقامات قضایی در راستای رسیدگی به پروندههای قضایی و یا دیگر اموری هستند که به موجب قانون به مرجع قضایی واگذار شده است و با عنایت به رأی وحدت رویه شماره 798 مورخ 15/7/1399 هیأت عمومی دیوان عالی کشور، خواهشمند است اعلام فرمایید آیا کارکنان نهادهای خصوصی؛ مانند بانکهای خصوصی از شمول ماده 576 قانون مجازات اسلامی مصوب (تعزیرات) 13…
تاریخ
1405/01/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی