استعلام : وکیل خواهان در دادخواست تقدیمی پسوند نام خانوادگی خوانده را اشتباه اعلام نموده و خوانده نیز با استخدام وکیل دادگستری در جلسات رسیدگی شرکت کرده است؛ رأی مطابق متن دادخواست و با پسوند اشتباه خوانده و متضمن حکم محکومیت وی صادر شده و قطعیت یافته است. در حال حاضر اداره ثبت اسناد و املاک به علت عدم تطابق نام خانوادگی با اوراق ثبتی از اجرای رأی خودداری می‌کند. آیا در مرحله اجرای احکام، اصلاح پ…
تاریخ
1403/05/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه در راستای اعمال ماده 5 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء و اختلاس و کلاهبرداری و تبصره‌های آن، دادگاه در خصوص مجازات اختلاس بیش از 50000 ریال مبادرت به تعیین مجازات انفصال دائم نماید، آیا پس از قطعیت مجازات اخیرالذکر، با اعمال ماده 483 قانون آیین دادرسی کیفری و گذشت شاکی خصوصی، قابل تبدیل به انفصال موقت می‌باشد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با عنایت به نسخ صریح تبصره…
تاریخ
1403/05/23
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : وفق مواد 305 و 335 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 و رویه قضایی حاکم تنها محکوم‌علیه حق واخواهی و یا تجدید نظرخواهی دارد؛ حال چنانچه در خصوص دعوای مطرح شده به طرفیت یکی از خواندگان (شخص الف) قرار رد دعوا و نسبت به خوانده دیگر (شخص ب) حکم بر محکومیت صادر شود و این حکم مؤثر در حق شخص (الف) باشد، نحوه اعتراض وی به دادنامه چگونه است؟ آیا حق واخواهی و تجدید…
تاریخ
1403/05/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : برخی زندانیان به صورت رأی باز و بیرون از محیط زندان و تحت نظارت زندان مشغول به کار بوده و سپس به خانه‌های خود می‌روند. به عبارتی تا ساعت 14 در محل تعیین شده کار کرده و سپس آزاد می‌باشند. در برخی اوقات محکومین رأی باز در محل کار خود حاضر نشده و یا بعد از رفتن به مرخصی در موعد مقرر به محل کار باز نمی‌گردند. با توجه به اینکه این محکومین در زندان حضور ندارند، چنانچه در محل کار حاضر نشوند و…
تاریخ
1403/05/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- نظر به اینکه تبصره 4 ماده 20 قانون مربوط به مقررات امور پزشکی و دارویی و مواد خوردنی و آشامیدنی (الحاقی 1367/1/23) مجازات تخطی از ضوابط مصوب وزارت بهداشت را لغو موقت یا دائم پروانه تأسیس یا پروانه مسؤولان فنی قرار داده است، آیا مجازات مذکور ذیل یکی از درجات ماده 19 قانون مجازات اسلامی قرار گرفته (مانند ممنوعیت از حقوق اجتماعی) و رسیدگی به جرم مذکور در صلاحیت دادسرا است یا آنکه به دل…
تاریخ
1403/05/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
وکیل خواهان بدون داشتن اختیارات موضوع این ماده صدور اجراییه را درخواست و دادگاه نیز اجراییه صادر کرده است؛ اما مابقی عملیات اجرایی توسط موکل (اصیل) پیگیری شده است؛ در حال حاضر محکوم‌علیه به استناد عدم اختیار وکیل در تقاضای صدور اجراییه، ابطال اجراییه و عملیات اجرایی را درخواست کرده است. در خصوص این فرض، خواهشمند است به پرسش‌های زیر پاسخ دهید: 1- آیا موضوع از موارد ابطال اجراییه موضوع ماده 11 قانو…
تاریخ
1403/05/21
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که در اجرای حکم غیابی، اموال محکوم از طریق مزایده به فروش رسیده و پس از واخواهی حکم نقض شده است، با توجه به اطلاق ماده 39 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356 که در هر حال اجازه اعاده به وضع سابق را داده است و نظر به عام بودن این اجازه، تمامی اقداماتی که در جهت اجرای حکم صورت گرفته است، زایل می‌شود و به حالت پیش از اجرا باز می‌گردد؛ بدین معنی که اولاً، چنانچه مال در اثر مزایده بابت طلب محکوم‌له به و…
تاریخ
1403/05/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به صدر ماده 463 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، آیا مسؤولیت عاقله با لحاظ ماده 467 قانون مذکور بوده و صرفاً مسؤول پرداخت دیه جنایت‌های موضحه و بالاتر می‌باشد و نسبت به جنایات کمتر از موضحه؛ حتی اگر جنایت با بینه یا قسامه یا علم قاضی ثابت شود، مسؤول نخواهد بود یا عاقله مسئول پرداخت تمامی دیات، حتی کمتر از موضحه می‌باشد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با عنایت به ماده 463…
تاریخ
1403/05/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- با توجه به ماده 19 قانون معدن مصوب 1390، آیا مجازات قانونی بزه مذکور مجازات تصرف عدوانی می‌باشد یا تصرف در اموال دولتی؟ 2- گاهاً پرونده‌هایی تکشیل می‌شود که متهم پرونده در حال برداشت غیر مجاز نبوده؛ اما در حال حمل یا نگهداری یا عرضه و یا خرید و فروش کروم غیر مجاز دستگیر می‌شود که در این خصوص قانون معادن ساکت و رکن مادی حمل و یا نگهداری و یا خرید و فروش در قانون اخیرالذکر جرم‌انگاری ن…
تاریخ
1403/05/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : همانگونه که مستحضرید از جمله در مواد 54، 66، و 350 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، در خصوص نظارت بر شرایط دادخواست؛ از حیث پرداخت هزینه دادرسی احکام خاصی پیش‌بینی شده است؛ چنانچه پس از صدور حکم، نقص راجع به عدم پرداخت هزینه دادرسی یا پرداخت به میزان کمتر کشف شود، آیا وصول هزینه دادرسی تکلیف است و یا آنکه حق وصول آن زایل شده است؟ آیا دادستان یا شخص دیگ…
تاریخ
1403/05/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در مواردی که در راستای ماده 230 قانون آیین دادرسی کیفری دستور اخذ وجه‌الکفاله از سوی دادستان صادر می‌شود و پس از قطعیت دستور، مراتب به اداره متبوع ضامن اعلام می‌شود تا ماهیانه یک چهارم از حقوق کسر شود، پس از کسر چند مرحله از حقوق ضامن و قبل اتمام مبلغ وجه‌الکفاله، کفیل محکوم‌علیه را معرفی می‌نماید و دادستان در راستای ماده 236 قانون آیین دادرسی کیفری از دستور اخذ وجه‌الکفاله با تعیین مبل…
تاریخ
1403/05/20
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : وفق ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 و مواد 226 و 227 قانون مدنی در صورت تأخیر در پرداخت مطالبه وجه؛ از تاریخ مطالبه، مدیون به پرداخت خسارت تأخیر تأدیه محکوم می‌شود. با مداقه در مواد قانونی یادشده ظاهر بر این است که این احکام برخاسته از تکلیف عمومی در ادای دین است و شرط دوم محاسبه از تاریخ مطالبه، مقطوع بودن میزان دین است. بر این اساس، آیا در م…
تاریخ
1403/05/19
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : (حسب ماده 274 قانون امور حسبی تصفیه ترکه متوفی در صورتی که متوفی بازرگان باشد تابع مقررات تصفیه امور بازرگان متوقف است.) به استحضار می‌رسد برخی مراجع قضایی معتقدند استدلال هیأت عمومی دیوان عالی کشور در صدور رأی وحدت رویه شماره 561 مورخ 28/3/1370 و استناد به ماده 423 قانون تجارت مصوب 1311، ابطال پرداخت طلب بستانکار پس از تاریخ توقف بدون رعایت مقررات تصفیه امر ورشکستگی است و با توجه به ای…
تاریخ
1403/05/19
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : همانگونه که مستحضرید در مواد 73 و 75 قانون تعاون روستایی مصوب 1350/3/16 با اصلاحات بعدی آن، صلاحیت شرکت‌های تعاونی روستایی برای انجام امور اعتباری به عنوان بخشی از موضوع فعالیت آنان به رسمیت شناخته شده است و در برخی مقررات قانونی دیگر نیز ادامه فعالیت این شرکت‌های تعاونی تجویز شده است؛ از این جمله است: ماده واحده قانون مستثنی شدن سازمان مرکزی تعاون روستایی از شمول قانون بخش تعاون اقتصاد…
تاریخ
1403/05/19
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که دادگاه عمومی در مقام تجدیدنظرخواهی از رأی قاضی شورای حل اختلاف وفق ماده 31 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1387 رأی صادر کرده است، رسیدگی به اعتراض ثالث نسبت به رأی یادشده بر حسب موضوع رأی معترض‌عنه، در صلاحیت دادگاه عمومی حقوقی و یا کیفری دو است. همچنین چنانچه در رأی دادگاه عمومی سهو قلمی رخ داده باشد، تصحیح رأی حقوقی یا کیفری حسب مورد با دادگاه عمومی حقوقی یا کیفری دو است.
تاریخ
1403/05/19
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در پرونده‌های محکومیت مالی در اجرای احکام مدنی که محکوم‌علیه خارج از مهلت یک ماه ذکر شده در تبصره یک ماده 3 قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی مصوب 1394، دادخواست اعسار تقدیم می‌کند و بر اساس این تبصره دادگاه یا اجرای احکام مدنی حسب مورد با اخذ کفیل یا وثیقه محکوم‌علیه را آزاد می‌کند؛ چنانچه پس از رد اعسار توسط دادگاه و قطعیت آن و ابلاغ مهلت بیست روزه به کفیل یا وثیقه‌گذار، کفیل یا وثیقه…
تاریخ
1403/05/15
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که در خصوص نوعیت قطعه زمینی، یک بار در مراجع قانونی اظهار نظر شده است، علی‌الاصول رسیدگی اعتراض اشخاص دیگری غیر از معترض قبلی یا قائم‌مقام وی بلامانع است؛ زیرا عدم پذیرش اعتراض متکی به دلیل، فاقد وجاهت قانونی است و قانون به صراحت آن را منع نکرده است؛ بدیهی است در رسیدگی به اعتراض اشخاص ثالث غیر از معترض قبلی، مرجع رسیدگی‌کننده سوابق امر را نیز مورد توجه قرار می‌دهد.
تاریخ
1403/05/15
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا رعایت مفاد ماده 2 قانون مدنی در خصوص لزوم انتشار قوانین برای لازم‌الاجرا شدن آنها، در خصوص مصوبات هیأت وزیران مانند جدول میزان مبالغ مربوط به جرایم و تخلفات مندرج در قوانین مختلف الزامی است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با عنایت به ماده 28 (اصلاحی 1399) قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و تصویب‌نامه شماره 56261/ت 62298 ﻫ مورخ 4/4/1403 هیأت وزیران در خصوص اصلاح میزان مبالغ مر…
تاریخ
1403/05/15
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، منتقل الیه در حدودی که ید قبلی وی حق ابطال عملیات یا تصمیمات مجمع عمومی به لحاظ عدم رعایت تشریفات قانونی را داشته است، حق اقدام دارد و تشخیص مصداق بر عهده مرجع رسیدگی‌کننده است.
تاریخ
1403/05/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- با توجه به تبصره 2 ماده 54 آیین‌نامه اجرایی لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری مصوب 1400/4/2 با اصلاحات و الحاقات بعدی که مقرر داشته است «... وکالت کارآموزان در پرونده‌هایی که احکام آنها قابل فرجام است و یا مرجع تجدیدنظر از احکام آنها دیوان عالی کشور است و یا پذیرش اعاده دادرسی کیفری، منفرداً یا به همراه وکیل سرپرست و یا سایر وکلا ممنوع است.»، خواهشمند است اعلام فرمایید آیا…
تاریخ
1403/05/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا تمامی خودروها اعم از سواری و غیر سواری مانند وانت‌ها و تمامی خودروهای سنگین، مشمول تبصره‌های 3 و 4 ماده 8 قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه مصوب 1395 می‌شوند یا نصوص مذکور فقط خودروهای سواری را شامل می‌شود؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با توجه به اینکه فلسفه وضع ماده 8 قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حواد…
تاریخ
1403/05/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که ملک دارای سابقه ثبتی به نام دولت است و در اجرای قوانین به ثالث منتقل شده است؛ هر چند ملک در تصرف محکوم‌علیه است و شخص ثالث به توقیف ملک توسط محکوم‌له اعتراض نداشته است، موضوع از شمول ماده 101 قانون مذکور خارج است و به صرف تصرف نمی‌توان ملک را توقیف و عملیات اجرایی و مزایده را در مورد آن اجرا کرد؛ مگر آنکه ثالث بر تعلق ملک به محکوم‌علیه اقرار نماید.
تاریخ
1403/05/14
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1403 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی