استعلام : از بند «ت» ماده 378 قانون آیین دادرسی کیفری راجع به گردش کار در رأی، برداشت‌های متفاوتی شده است؛ تعدادی از همکاران قضایی چنین استدلال نموده‌اند که گردشکار شامل جریان کامل پرونده می‌باشد و برداشت آنها به مثابه گزارش جامع پرونده مقرر در ماده 467 همین قانون می‌باشد. تعدادی از همکاران قضایی چنین برداشت دارند که چون دادگاه بدوی در رأی صادره مکلف به رعایت گردشکار بوده، لذا دادگاه تجدیدنظر مکل…
تاریخ
1402/10/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه شکایتی علیه متهم در دادگاه کیفری یک به اتهامی که مستقیماً در این دادگاه مطرح می‌شود ارائه شود و پرونده در این دادگاه در مرحله تحقیقات مقدماتی ماده 383 قانون آیین دادرسی کیفری می‌باشد و هنوز تحقیقات پایان نپذیرفته و قرار رسیدگی این ماده صادر نگردیده است و چه بسا پس از پایان تحقیقات قرار منع یا موقوفی صادر گردد و پرونده وارد مرحله رسیدگی نگردد و از طرف دیگری همین متهم دارای پرونده…
تاریخ
1402/10/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- با توجه به سکوت قانون، چنانچه قاضی دادگاه کیفری دو و یا حتی قاضی دادگاه حقوقی، بعد از صدور رأی و قطعیت آن (چه در دادگاه بدوی چه دادگاه تجدیدنظر) متوجه اشتباه خود در رأی صادره گردد، باید به چه صورت اقدام نماید؟ 2- در راستای تقاضای محکوم‌علیه مبنی بر اعمال ماده 77 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، با توجه به قید دادگاه صادر کننده رأی در متن ماده (نه دادگاه صادر کننده رأی قطعی) آیا اعمال م…
تاریخ
1402/10/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که دارنده پس از صدور گواهی‌نامه عدم پرداخت، چک را به شخص دیگری انتقال داده است، این انتقال از شمول مقررات قانون تجارت مصوب 1311 و ماده 23 (اصلاحی 1397) قانون صدور چک مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدی خارج است؛ زیرا، اولاً، منتقل‌الیه، دارنده موضوع قانون اخیرالذکر محسوب نمی‌شود؛ ثانیاً، منظور از دارنده نهایی مذکور در تبصره یک (اصلاحی 29/1/1400) ماده 21 مکرر قانون صدر‌الذکر، شخصی است که گواهی‌نا…
تاریخ
1402/10/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
مطروحه عبارت «اعتراض به افزایش سرمایه» اشتباه می‌باشد و ظاهراً مقصود «اعتراض به کاهش سرمایه» است؛ از مواد 193 و 194 لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت مصوب 1347 چنین مستفاد است که در فرض سؤال عنوان خواسته خواهان (طلبکار)، صرفاً اعتراض به کاهش سرمایه است که دادگاه در مقام رسیدگی چنانچه اعتراض را وارد تشخیص دهد، شرکت سهامی مکلف به سپردن وثیقه کافی است و با نسپردن وثیقه، دین طلبکار حال شده و به…
تاریخ
1402/10/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : همانگونه که مستحضرید، وفق قانون تسهیل اعطای تسهیلات بانکی و کاهش هزینه‌های طرح و تسریع در اجرای طرح‌های تولیدی و افزایش منابع مالی و کارایی بانکها مصوب 1386، بانکها موظفند در اعطای تسهیلات به طرح‌های تولیدی، قراردادهای واگذاری زمین آنها را به عنوان وثیقه قرارداد تسهیلات بپذیرند؛ به موجب تبصره 8 ماده یک قانون یادشده ضمانت اجرای قانون برای حفظ حقوق و منافع بانکها، الزام ارگان‌های واگذار…
تاریخ
1402/10/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : پرونده‌ای با موضوع ایراد ضرب و جرح منتهی به شکستگی استخوان در دادسرا تشکیل شده و پس از رسیدگی و انجام تحقیقات مقدماتی از باب لوث و اجرای مراسم قسامه پرونده به دادگاه بدوی ارسال و در خصوص جنبه عمومی بزه دادسرای مربوطه قرار منع تعقیب صادر کرده است. در مرحله رسیدگی در دادگاه، از باب علم قاضی رأی مقتضی صادر و در خصوص جنبه عمومی جرم نیز بهرغم صدور قرار منع تعقیب، اتخاذ تصمیم شده و مجارات ت…
تاریخ
1402/10/12
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در موردی که فردی اقدام به فروش مشروب الکلی نموده و خریدار آن را آشامیده و وفق نظریه پزشکی قانونی در اثر مصرف نوشیدنی الکلی سمی دچار آسیب عصب بینایی چشم و از بین رفتن بینایی شده است، آیا موضوع مشمول بند 3 ماده 2 قانون مواد خوردنی و آشامیدنی و آرایشی و بهداشتی مصوب 1346 است؟ به عبارت دیگر آیا صرفاً مواد خوردنی و آشامیدنی مجاز، موضوع قانون مواد خوردنی و آشامیدنی و آرایشی و بهداشتی مصوب 134…
تاریخ
1402/10/12
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
اینجاست که در این فرض دادگاه تجدیدنظر می‌بایست صرفنظر از اعلام رضایت شاکی خصوصی، مبادرت به صدور حکم برائت کند یا اینکه نسبت به جنبه حق‌الناسی و پرداخت دیه قرار موقوفی تعقیب و نسبت به جنبه عمومی حکم برائت صادر کند؟
تاریخ
1402/10/11
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به اصول و قواعد آمره حاکم بر قوانین شکلی؛ بویژه قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 که تکالیف خاصی را مقید به مهلت خاصی بر عهده مدعی قرار داده است، چنانچه خواهان پس از گذشت چندین جلسه به ادله دیگری استناد کند، آیا دادگاه در اجرای ماده 199 قانون یادشده مکلف به رسیدگی به این ادله است؟ آیا محدوده این ماده صرفاً در مورد انجام قرار کارشناسی و تحقیق محلی…
تاریخ
1402/10/11
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، چنین تصریحی وجود ندارد. همچنین جهات و مصادیق رد دادرس در مرجع قضایی منصوص است و در خصوص دیگر مراجع که چنین نصی درباره آنها وجود ندارد، هرگاه اوضاع و احوال موجود تردید موجه درباره بی‌طرفی و استقلال عضو رسیدگی‌کننده را موجب شود، وی باید از رسیدگی امتناع کند.
تاریخ
1402/10/11
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه یکی از دستگاه‌های اجرایی موضوع ماده یک لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنامه‌های عمومی و عمرانی و نظامی دولت مصوب 1358 با اصلاحات و الحاقات بعدی به عنوان مالک و موجر در زمان حکومت قانون روابط موجر و مستأجر مصوب 1356، مغازه‌ای برای کسب و پیشه به اجاره داده شده باشد و ملک مزبور در طرح عمومی و عمرانی قرار گیرد، آیا دستگاه اجرایی ذی‌ربط در صورت عدم توافق مستأج…
تاریخ
1402/10/11
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : ماده 31 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 ارائه گواهی پزشک ذیصلاح در مورد وجود یا فقدان جنین را برای ثبت طلاق الزامی دانسته است؛ چنانچه زوجه در سن یائسگی قرار داشته باشد، آیا باید گواهی مذکور را ارائه دهد و یا آنکه حکم ماده یادشده، منصرف از چنین زمانی است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : ماده 31 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 که ارائه گواهی پزشک ذیصلاح را در مورد وجود یا فقدان جنین…
تاریخ
1402/10/10
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
از شاکی مبنی بر ارائه ادله مثبت جرم و امتناع عمدی شاکی از ارائه یا معرفی ادله (از جمله شهادت شاهد و ...)، دلیلی جهت اثبات بزه تحصیل نگردد و قرار منع تعقیب صادر شود؛ اما شاکی پرونده که به عمد دلایل خود را ارائه ننموده است، با توجه به عدم قطعیت قرار نهایی، به قرار منع تعقیب اعتراض نماید و در لاحیه اعتراضیه ادله خود از جمله شهود را معرفی نماید، با توجه به اصل تساوی سلاح‌ها و حقوق دفاعی متهم (مبنی بر…
تاریخ
1402/10/10
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : بر اساس قوانین و مقررات موجود و همچنین اختیارات مراجع قانونی ذی‌ربط، برخی مشاغل حقوقی و قضایی از جمله قضات دادگستری، کارشناسان حقوقی دستگاه‌های اجرایی و رؤسا و مستشاران سازمان تعزیرات حکومتی حسب مورد بدون طی فرآیند آزمون، کارآموزی و اختبار، مجاز به امر وکالت از طریق اخذ پروانه وکالت کانون وکلای دادگستری و مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوره خانواده قوه قضاییه هستند. در این راستا شاغلین ب…
تاریخ
1402/10/10
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : به موجب بند «ت» تبصره 6 قانون بودجه کل کشور در سال 1402 در صورت تغییر کاربری باغات و فضای سبز قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی در خصوص رأی کمیسیون موضوع ماده 100 قلع و قمع قابل اجرا است؛ در ادامه این مقرر شده است در صورتی‌که ساخت و ساز برخلاف پروانه یا بدون پروانه باشد؛ اما شهرداری مستحدثات را از نظر اصول سه‌گانه فنی، بهداشتی و شهرسازی تأیید کند، پس از احراز مالکیت مالک…
تاریخ
1402/10/10
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که وراث در مرحله اجرای حکم گواهی حصر وراثت محدود ارائه کرده‌اند، نقل و انتقال و تملیک مال به ورثه بیش از میزان مقرر در گواهی حصر وراثت، امکانپذیر نیست؛ مگر آنکه با رعایت تشریفات قانونی، گواهی حصر وراثت نامحدود اخذ و ارائه کند.
تاریخ
1402/10/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که پس از صدور اخطار رفع نقص از سوی مدیر دفتر، وکیل خواهان دادخواست را مسترد کرده است، ارسال پرونده به دادگاه جهت اعمال بند «الف» ماده 107 قانون یادشده صحیح نیست؛ زیرا بند یادشده ناظر به موردی است که دادخواست طبق قانون تکمیل و به دادگاه تقدیم شده است. تکلیف مدیر دفتر دادگاه پس از رعایت مهلت مقرر در ماده 54 قانون صدر‌الذکر و عدم تکمیل دادخواست؛ هر چند دادخواست مسترد شده باشد، صدور قرار رد دادخواست…
تاریخ
1402/10/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که رأی دادگاه کیفری نسبت به یک متهم در دادگاه بدوی و نسبت به سایرین در دادگاه تجدید نظر قطعیت یافته است، در هر صورت مرجع رسیدگی به اعتراض ثالث راجع به اشیاء و اموال موضوع رأی کیفری، صرفنظر از قابلیت تجزیه رأی یا فقدان آن، دادگاه تجدید نظر استان است.
تاریخ
1402/10/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که مسؤول حضانت از تحویل گرفتن فرزند امتناع می‌کند؛ مشمول حکم مقرر در ماده 54 همین قانون است؛ زیرا این ماده ناظر بر کسی است که قبلاً به موجب حکم دادگاه یا به توافق زوجین، مسؤول حضانت شده است؛ اما از انجام تکالیف مترتب بر آن خودداری می‌کند و یا مانع از ملاقات طفل با اشخاص ذی‌حق می‌شود. توضیح آنکه، ماده 54 قانون یادشده در فصل مربوط به مقررات کیفری این قانون آمده است و در مقام جرم‌انگاری افعال مذکور…
تاریخ
1402/10/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در پرونده طلاق به درخواست زوج یا زوجه، چنانچه خوانده داور معرفی نکند و خواهان نیز هزینه داوری طرف ممتنع را تودیع نکند، خواهشمند است به پرسش‌های زیر پاسخ دهید: الف- در صورتی که دادگاه اساساً درخواست خواهان را مورد پذیرش نداند، آیا همچنان اخذ نظر داور طرف ممتنع ضروری است؟ ب- چنانچه دادگاه خواهان را ذی‌حق بداند؛ اما وی هزینه داوری را پرداخت نکند، با توجه به اینکه در قانون حمایت خانواده مصو…
تاریخ
1402/10/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- با توجه به اینکه در ماده 442 قانون آیین دادرسی کیفری استرداد درخواست تجدید نظرخواهی و تقاضای تخفیف مجازات پیش‌بینی شده است، آیا تمهید یادشده اختصاص به استرداد درخواست تجدیدنظر پیش از پایان مهلت تجدید نظرخواهی داشته یا اینکه پس از انجام تجدید نظرخواهی و ارسال پرونده به دادگاه تجدیدنظر هم امکان استرداد درخواست تجدید نظرخواهی و اعاده پرونده به دادگاه بدوی جهت بهره‌مندی از تخفیف وجود دار…
تاریخ
1402/10/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که در دعوای طلاق به درخواست زوج و بهرغم صدور گواهی عدم امکان سازش، زوج صیغه طلاق را جاری و ثبت نکرده است، دعوای بعدی زوجه مبنی بر طلاق و ارجاع به همان دادگاه صادرکننده گواهی عدم امکان سازش با منع قانونی مواجه نیست.
تاریخ
1402/10/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1402 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی