استعلام : با توجه به صلاحیت عام محاکم دادگستری، آیا آرای قطعی کمیتههای تجدیدنظر انضباطی فدراسیونهای ورزشی قابل ابطال یا رسیدگی مجدد در محاکم دادگستری است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با عنایت به اصول سی و چهارم، یکصد و پنجاه و ششم و یکصد و پنجاه و نهم قانون اساسی جمهوری اسلامی در بیان حق دادخواهی و صلاحیت عام مراجع دادگستری در رسیدگی به تظلمات، دعاوی و شکایات و با توجه به اینکه فدر…
تاریخ
1405/03/16
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : به صراحت مواد 13 و 19 آییننامه مالی شهرداریها مصوب 12/4/1346 با اصلاحات و الحاقات بعدی، اموال منقول و غیر منقول شهرداری باید صرفاً از طریق مزایده به فروش برسد و در صورتی که طرف مقابل شهرداری، مؤسسات و شرکتهای وابسته به دولت باشد، وفق ماده 19 آییننامه یادشده، توافق طرفین و تأیید شورای شهر برای انتقال مالکیت امری ضروری است. از طرفی مطابق بند 6 ماده 55 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلا…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، اتیان سوگند استظهاری منتفی شود. ثانیاً، در خصوص دعوای اداره تصفیه امور ورشکستگی علیه متوفی، هر چند اداره یادشده قائممقام قانونی ورشکسته است، اما در ماهیت، متفاوت از نمایندگی شخص حقوقی (مانند مدیر شرکت) است؛ زیرا این اداره به موجب قانون صرفاً برای تصفیه امر ورشکستگی وظایفی را عهدهدار میشود و مدیر و کارکنان این اداره وظایف آن را ایفا میکنند؛ از سوی دیگر، چنانچه تاجر ورشکسته شخص حقیقی باشد، خو…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : پس از انجام مزایده و با وصول گزارش مربوطه توسط دفتر اجرای احکام مدنی، قاضی اجرای احکام مدنی بدون اتخاذ تصمیم در خصوص تأیید یا رد صحت جریان مزایده پرونده را برای اتخاذ تصمیم در این خصوص نزد رئیس شعبه صادرکننده حکم ارسال نموده است. رئیس شعبه مذکور به استناد ماده 143 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356 و مواد 14 و 15 قانون اصلاح قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب مصوب 1373 با اصلاحات و ال…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که بر اساس بند «الف» ماده 9 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1394، حکم غیابی بر محکومیت فرد به پرداخت مبلغ بیست و پنج میلیون ریال صادر شده است و با لحاظ حکم ماده 3 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402، در حال حاضر دادگاه صلح به جانشینی از شوراهای یادشده به واخواهی محکومعلیه غیابی رسیدگی و اتخاذ تصمیم کرده است، با توجه به ماده 9 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 که آرای…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که تصمیم هیأت حل اختلاف مذکور در همان جلسه رسیدگی انشاء شده است، صرف امضاء نمانیده عرضهکننده خودرو در ذیل این تصمیم ابلاغ رأی محسوب نمیشود. 2- در قانون فوقالذکر و آییننامه اجرایی آن مهلت زمانی برای اعتراض به آرای هیأت حل اختلاف موضوع تبصره 2 ماده 3 قانون پیشبینی نشده است و بر این اساس، اعتراض به این آراء مقید به مهلت نمیباشد. 3- رسیدگی دادگاه صالح به اعتراض به تصمیم هیأت حل اختلاف موضوع تب…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : در خصوص بزه موضوع تبصره ماده 614 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375، چنانچه متهم صرفاً با پشت چاقو یا با دسته چاقو جراحتی مانند حارصه یا دامیه ایجاد کند و یا آنکه با قنداق و بدنه اسلحه گرم جراحتی وارد نماید، آیا همچنان مشمول حکم این تبصره است و یا آنکه باید با لبه تیز چاقو یا با شلیک و گلوله سلاح گرم جراحتی وارد شده باشد؟ توضیح آنکه، در نظریه مشورتی شماره 7/1401/853 مورخ 1402/2/13…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با عنایت به اینکه مطابق مقررات ابلاغی توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت، عمده وظایف شهرداری از قبیل صدور پروانه ساخت و پایان کار به شرکت شهرکهای صنعتی واگذار شده است و با توجه به فقدان نهادی مشابه ماده 100 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی و از آنجا که واحد اجراییات در تشکیلات سازمانی شرکتهای صنعتی شهرک پیشبینی نشده است، هیأت مدیره این شرکتها چگونه میتوانند در خصوص جلوگ…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، چنانچه اجرای احکام مدنی بدون توجه به مستثنیات دین مبادرت به توقیف مال محکومعلیه و ادامه عملیات اجرایی نموده است، صرف اعتراض قبلی محکومعلیه، مانع رسیدگی به اعتراض بعدی وی در مرحله تأیید مزایده نیست. ثانیاً، با عنایت به ماده 143 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356 و با توجه به رأی وحدت رویه شماره 845 مورخ 8/12/1402 هیأت عمومی دیوان عالی کشور، در صورت احراز تخلفات مؤثر در برگزاری مزایده؛ از جمله عد…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : واخواه در مرحله واخواهی به بهای خواسته اعتراض کرده و از آنجا که اعتراض در مراحل بعدی رسیدگی مؤثر است، دادگاه با جلب نظر کارشناس بهای خواسته را تعیین و به واخواه و واخوانده (خواهان بدوی) ابلاغ کرده است تا مابهالتفاوت هزینه دادرسی مرحله واخواهی و مرحله بدوی پرداخت شود؛ اما خواهان بدوی از پرداخت آن استنکاف نموده است؛ با توجه به صدور حکم در مرحله بدوی و عدم امکان صدور قرار رد دادخواست توسط…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : وفق ماده 22 قانون رسیدگی به تخلفات اداری مصوب 1372، هیأت عالی نظارت در صورت مشاهده بندهای چهارگانه موضوع این ماده از سوی هر یک از هیأتهای بدوی یا تجدیدنظر رسیدگی به تخلفات اداری، تمام یا بعضی از تصمیمات آنها را ابطال و در صورت تشخیص سهلانگاری در کار هر یک از هیأتها، هیأت مربوط را منحل مینماید. هیأت عالی نظارت میتواند در مورد تمامی احکامی که در اجرای این قانون و مقررات مشابه صادر شد…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که با وجود مزایده مال با حق توقیف مقدم و رهن، مال به فروش نرفته است؛ با توجه به ضرورت حفظ حقوق توقیفکننده مقدم و مرتهن، انتقال آن به محکومله (توقیفکننده مازاد و متقاضی مزایده) امکانپذیر نیست و به همین سبب موارد مطرح شده در استعلام، سالبه به انتفاء موضوع است. 4- درخواست توقیف مازاد مالی که در وثیقه دین یا توقیف در مقابل طلب دیگری است، وفق ماده 54 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356 یا درخواست اعما…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- الف- دامنه اختیار طرفین در خصوص تعیین داور در قرارداد به صورت شرط ضمن عقد در خصوص بیطرفی و ثالث بودن داور چه میزانی است؟ ب- آیا این موضوع قابل عدول توسط طرفین است؟ ج- آیا میتوان نماینده حقوقی شخص حقوقی که یکی از اطراف عقد است؟ د- آیا میتوان شرط بنایی قرارداد داوری را بیطرفی داور دانست و هر زمان بیطرفی از طریق رابطه خادم و مخدومی و خصوصاً در فرض عدم اطلاع نقض شد رأی داور را قابل…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
، علاوه بر اینکه حادثه ناشی از کار است، فوت معلول و ناشی از قصور پزشکی نیز بوده است (یعنی هر دو عنوان بر آن اطلاق میشود) که در این نظریه به درستی به سبب آنکه جرم صرفاً ناشی از حادثه کار نبوده و ناشی از قصور پزشکی نیز بوده است، از صلاحیت دادگاه صلح خارج دانسته شده است؛ در حالی که در نظریه مشورتی شماره 107/1404/7 مورخ 15/7/1404، در فرض سؤال مطرحشده، با اینکه حادثه اسباب متعددی داشته است، ناشی از…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : آیا داور موضوع ماده 28 قانون حمایت خانواده باید لزوماً مرد باشد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : شرایط لازم برای تصدی امر داوری در پروندههای طلاق موضوع ماده 26 قانون حمایت خانواده مصوب 1/12/1391، همان است که در در ماده 28 قانون پیشگفته (تأهل، دارا بودن حداقل سی سال سن و آشنایی با مسائل شرعی و خانوادگی و اجتماعی) آمده است و با عنایت به اطلاق واژه «اقارب» در این ماده که محدود ب…
تاریخ
1405/03/13
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : از آنجا که در ماده 56 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت مصوب 1400 و دستورالعمل اجرایی این ماده مصوب 5/2/1402 رئیس محترم قوه قضاییه در خصوص شرایط قاضی ویژه کمیسیون سقط قانونی جنین حکم خاصی پیش بینی نشده است، آیا انتصاب بانوان دارای پایه قضایی از طرف رئیس محترم دادگستری استان دارای وجاهت است؟ به عبارت دیگر با توجه به صدور حکم توسط قاضی عضو کمیسیون، آیا قاضی ویژه باید از بین قضات مرد ان…
تاریخ
1405/03/11
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
که ورثه متوفی یا قائممقام قانونی آنها در اجرای تبصره یک ماده 105 آییننامه قانون ثبت اسناد و املاک مصوب 18/7/1317 وزیر دادگستری با اصلاحات و الحاقات بعدی، حسب مورد پرداخت بهای یک چهارم یا یک هشتم اعیانی به عنوان حصه زوجه فرد متوفی از ترکه را از اداره ثبت اسناد و املاک درخواست کردهاند، به ترتیب مذکور در این ماده مراتب به کارشناس رسمی دادگستری ارجاع میشود و کارشناس باید با لحاظ اصلاحات صورت گرف…
تاریخ
1405/03/10
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
اینجاست که آیا چنانچه شعبه دیوان عالی کشور در خصوص یکی از بندهای ماده 474 قانون آیین دادرسی کیفری تجویز اعاده دادرسی صادر نموده باشد،آیا دادگاه همعرض اختیار مطابقت فرض پرونده با مابقی بندهای ماده 474 قانون آیین دادرسی کیفری غیر از بند مذکور، در پذیرش اعاده دادرسی را دارد یا خیر؟
تاریخ
1405/03/09
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : الف - مقصود از مسئول حضانت در ماده 54 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 چه شخصی است؟ آیا حضانت باید به موجب حکم دادگاه باشد و یا بر اساس حکم مقرر در ماده 1169 قانون مدنی؟ ب - مقصود از اشخاص ذیحق برای ملاقات چه کسانی هستند؟ آیا حق ملاقات باید بر اساس حکم دادگاه خانواده باشد و یا اینکه زوجین نیز میتوانند بدون صدور حکم از سوی دادگاه خانواده، در خصوص نحوه ملاقات طفل و حضانت وی توافق کنند؟ آیا…
تاریخ
1405/03/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : چنانچه در مزایده نوبت دوم، خریداری نباشد، محکومله تا چه زمانی میتواند مال معرفی شده را از بابت محکومبه قبول کند؟ آیا صرفاً اعلام قبولی وی در جلسه مزایده اعتبار دارد و یا آنکه تا زمان اعتبار نظریه مربوط به ارزیابی مال و عدم رفع توقیف آن، این امر امکانپذیر است؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه : با عنایت به ماده 132 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356، هرگاه در دفعه دوم خریداری نبا…
تاریخ
1405/03/05
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : تبصره ماده 13 (الحاقی 1402/1/20) آییننامه اجرایی قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بیسرپرست و بدسرپرست و ماده 45 شیوهنامه مراقبت از کودکان و نوجوانان بیسرپرست و بدسرپرست مصوب 1402/5/25 وزیر دادگستری و رئیس مرجع ملی حقوق کودک، سازمان بهزیستی کشور میتواند کودکان و نوجوانان بیسرپرست و بدسرپرست را که به دستور مرجع قضایی به سازمان مزبور معرفی شده یا میشوند تا تعیین تکلیف نهایی در مرجع…
تاریخ
1405/03/04
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : با توجه به اختلاف دیدگاههای موجود در خصوص جواز یا عدم جواز تصدی برخی سمتها توسط اعضای هیأت علمی دانشگاه که دارای پروانه وکالت رسمی دادگستری هستند، به نظر میرسد این امر بنا به جهات زیر با منع قانونی مواجه نباشد: نخست. مستفاد از اصل یکصدو چهل و یکم قانون اساسی و از آنجا که وفق بند 2 ماده 10 لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری مصوب 1333 با اصلاحات و الحاقات بعدی، وکیل رسمی دادگستر…
تاریخ
1405/02/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
استعلام : 1- آیا حکم تبصره یک ماده یک قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیر منقول مصوب 1403 در خصوص مراجعه دارنده حق فسخ به منتقلالیه بر اساس شاخص قیمت روز مال غیر منقول، در بیان حکم و موضوع علیالاطلاق و فرض کثیر قضیه است؟ چنانچه قیمت مال غیر منقول کاهش یافته باشد، آیا دارنده حق فسخ میتواند قیمت مال را بر اساس شاخص تورم و یا به شیوههای دیگر مطالبه کند؟ 2- با توجه به رأی وحدت رویه شماره 81…
تاریخ
1405/02/30
مرجع
اداره کل حقوقی قوه قضائیه · نظریات مشورتی سال 1405 ( اداره کل حقوقی قوه قضائیه )
هیأت عمومی دیوان عدالت اداریهیأت تخصصی مالیاتی، بانکیهیأت تخصصی اراضی، شهرسازی و محیط زیستهیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعیهیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکیهیأت تخصصی اداری و امور عمومی